Бүйректердің аномалиялары

                  Бүйректердің аномалиялары

Бүйректердің аномалиялары бес топқа бөлінеді:

      -бүйректер санының аномалиялары

      -бүйрек шама-көлемінің аномалиялары

      - бүйректердің орналасуының аномалиялары

      - бүйректердің өзара қатынасының аномалиялары

      - бүйректер құрылымының аномалиялары

     Сан аномалиялары. Бүйректің агенезиясы мен аплазиясы органның туа болмауын немесе дамуының тоқтауымен сипатталады. Әдетте,бұл патология несепағар мен оның сағағы болмауымен қабаттасады.

     Бүйрек аплазиясының диагностикасы қазіргі уақытта цистоскопия,экскреторлық урография,улььтрадыбыстық сканирлеу,компьютерлік томография және бүйрек ангиографиясы негізінде жүзеге асырылады. Бұл патология кезінде әдетте контрлатеральдық бүйректің викарлық гипертропиясы байқалады.

     Туа біткен  екі жақты бүйрек аплазиясы  өмірмен үйлеспейді,сондықтан өте-мөте  сирек ұшырасады.

    Бүйректің қосарлануы  неғұрлым жиі кездесетін сан  аномалиясы болып табылады. Бұл  патология кезіңде бір-бірімен  қатынаспайтын бөлек екі шүмекше,екі  несепағар,екі тамыр бумасы және  паренхиманың екі бөлек үлесі  болады. Қосарланған бүйрек ұзындығы  бойынша қалыпты бүйректен үлкен,жоғары  және төменгі бүйректердің арасында  ажыратпа жүлге болады.

    Бүйректердің  толық емес қосарлануы кездеседі,мұндайда  шүмекшенің қосарлануы болмайды.

    Клиникалық көрініс  әдетте болмайды.

    Бүйректердің  қосарлануының диагностикасы негізінен  экскреторлық урография мен ангиографияның  негізінде жүргізіледі.

   Бұл аномалия хирургиялық  коррекция жүргізуді талап етпейді.

   Қанмен бөлек жабдықталатын  және қуыққа өзалдына немесе  негізгі несепағарлардың біріне  барып құятын бөлек несепағары  бар қосымша бүйрек өте-мөте сирек кездеседі. Қосымша бүйрек әдетте мықын асты өңірінде немесе жамбаста байқалады.

    Диагностика ультрадыбыстық  сканирлеу,экскреторлық урография,ангиография  және цистоскопия негізінде жүзеге  асырылады.

    Оны хирургиялық  жолмен алып тастау қажеттілігі  онда қайсыбір патологиялық процесс болған кезде туындайды.

    Шама-көлем аномалиялары. Бұл аномалияға көлемнің кішіреюін- бүйрек гипоплазиясын жатқызады;ол бүйректердің қалыпты морфологиялық құрылымымен,олардың секреторлық және экскреторлық фуекцияларының бұзылу белгілерінің болмауымен сипаталады. Аномалия әдетте бір жақта болады.

    Диагностика экскреторлық  урография,УЗИ мен бүйректердің  компьютерлік томографиясы,ангиография  негізінде жүзеге асырылады.

     Гипоплазияланған  бүйректі хирургиялық емдеу қажеттілігі  артериялық гипертензия кезінде  туындайды. Мұндай жағдайларда  нефроэктомия операциясы жасалады.

   Орналасу  аномалиясы немесе бүйректердің дистопиясы жамбастық,мықын астылық,бел,кеуде немесе сегізкөздік дистопия болуы мүмкін.

   Жамбас дистопиясы  біршама сирек кездеседі және  бүйректің жамбаста орналасуымен  сипатталады:еркектерде ол тік  ішек пен қуықтың арасында,әйелдерде  жатыр мен тік ішектің арасында  орналасады.

    Мықын асты  дистопиясы неғұрлым жиі кездеседі,мұндайда  бүйрек мықын асты шұңқыршасында  орналасады. Бұл аномалияның неғұрлым жиі болатын көрінісі іш ауырады,ол дистопияланған бүйректің көрші органдар мен нерв өрімдеріне батуынан болады.

     Диагностика  экскреторлық урографияның,цистоскопия  мен ретроградтық уретеропиелографияның  деректеріне негізделеді.

     Бел дистопиясы  әдетте 2-3 бел омыртқаларының деңгейінде  орналасады,оның шүмекшесі алға  қарап тұрады.

     Диагностика  пальпация,экскреторлық урография  мен ультрадыбыстық сканирлеу  негізінде жүзеге асырылады.

     Кеуде немесе торакалдық дистопия ілуде бір ғана кездеседі.

     Қиылысты дистопия  да өте сирек кездеседі және  бір бүйректің ортаңғы сызықтан сыртына ауысуымен сипатталады,осының нәтижесінде екі бүйрек те бір жақта орналасқан болып шығады.

    Бүйректердің  дистопиясы кезінде хирургиялық  емдеу тиісті патологиялық процесс  бар болса ғана қажет болады.

    Өзара  қарым-қатынас аномалиялары екі бүйректің өзара тұтасып бітуімен сипатталады.

    Бүйректердің  тұтасуын олардың ортаңғы беті  бойынша саралайды-галет тәрізді  бүйрек. Бір бүйректің жоғарғы  полюсі екінші бүйректің төменгі  полюсімен тұтасқан кезде S-тәрізді  немесе L-тәрізді деп аталатын  бүйрек құралады.

    Бүйректердің  аттас полюстерінің тұтасуымен  сипатталатын,таға тәрізді бүйрек  деп аталатын аномалия неғұрлым жиі кездеседі. Бұл орайда екі жартысының төменгі сегменттерін қосатын бүйрек мойнағы әдетте ірі тамырлардың –қолқа мен қуыс венаның,сондай-ақ нерв торының алдында орналасады. Соңғысы көп жағдайда аномалияның клиникалық көріністеріне –ауыру,ісіну,қол-аяқтың ұйи беруін сезіну,тез қажушылық және т.б. –себепші болады. Бұл аномалия көп жағдайда уродинамикалық бұзылуларымен және қайталама гидронефроздық дамумен қабаттасады.

     Таға тәрізді  бүйректің диагностикасы экскреторлық  урографияның,бүйректердің ультрадыбыстық  зерттеу  мен компьютерлік  томографиясының,сондай-ақ ангиографияның  деректері негізінде жүзеге асырылады.

    Хирургиялық емдеу  жоғарыда аталған симптомдар  болған кезде және гидронефроз болған жағдайда қажет болады. Операция мойнақты жарып,ажыраған бүйректерді репозициялауға саяды.

    Құрылым аномалиялары негізінен бүйректердің кисталық аурулары болып табылады. Бұлардың арасында бүйректердің қарапайым кисталары,мультикисталық бүйрек, бүйректердің поликистозы,қуысты бүйрек және бүйректердің дермоидтік кистасы ауруларын саралайды.

    Бүйректердің  қарапайым кисталары туа біткен  не жүре біткен,даралық немесе  көптік,бір және екі жақты болады.

     Кисталар домаланған  не овал формалы болады,бүйректің  әртүрлі сегментерінде орналасады,интрапаренхимдік  және экстраоеналдық шоғырлануы  мүмкін. Кистаның көлемінің ұлғаюы  бүйрек паренхимасының атрофиясына  әкеліп соғып, бүйректің гемо- және уродинамикасын бұзады.

     Қарапайым  кисталарды емдеу консервативтік  болуы мүмкін;оның мәні ультрадыбыстық  зерттеу немесе КТ бақылауымен  кисталарды тері арқылы пункциялап,олардың  қуысына склероздайтын препараттар  (тромбовар,этил спирті йод) енгізуге  саяды,сондай-ақ эндоскопиялық әдіспен  (лапароскопты қолданып кисталарды  тері арқылы ретроперинеалдық  эндохирургиялау) немесе люмботомдық  жету арқылы кистаның бос қабырғасын  радиокалдық резекциялау.

     Бүйрек  мультикистозы – туа бітетін аномалия,оның кезңнде бүйрек паренхимасының орнын формасы мен көлемдері алуан түрлі кисталар басады. Мұның өзі әдетте бір жақты болатын,өте-сирек кездесетін аномалия.

     Диагноз ультрадыбыстық  зерттеу мен бүйрек КТ-ның,экскреторлық  урография мен ангиография деректері  негізінде жүзеге асырылады.

    Емдеу органды  хирургиялық жолмен алып тастауға  болады.

    Бүйректердің  поликистозы – біршама жиі кездесетін,ауыр,әр уақытта екі жақты болатын,тұқым қуалайтын ауру. Дендей беретін бұл аномалия ерте ме кеш пе бүйрек жетімсіздігіне апарып соғады. Поликистоздың шығу негізі іште жүрген кезеңдегі даму кезінде секреторлық және экскреторлық нефрон сегменттерінің,яғни түзу және ирек өзекшелердің дер кезінде және дұрыс емес қосылуы.

   Поликистоз кезіндегі  негізгі шағымдар бел ауырады,адам  шөлдей береді,полиурия болады,тез  қажиды,артериялық гипертензия және  гематурия болады.

   Созылмалы бүйрек жетімсіздігін дәрежесіне қарай бүйректер поликистозының клиникалық үш стадиясы саралайды:

      -компенсаторлық

      - субкомпенсаторлық

      -декомпенсация

    Диагностика анамнез,объективтік  тексеру деректеріне,лабораториялық  зерттеулер,ультрадыбыстық сканирлеу,компьютерлік  томография және экскреторлық  урография нәтижелеріне негізделеді.

    Бүйректер поликистозының  ауырған науқастарды консервациялық  емдеу несеп жолдарындағы инфекциялық  процесті жоюға,бүйрек жетімсіздігіне,анемия  мен артериялық гипертензияға  қарсы күресуге  негізделеді.

   Бел ауырғанда,әсіресе  бүйрек қақпасы өңірінде ірі  кисталар болған кезде,гематурия,кисталардың  іріңдеуі,артериялық гипертензия,бүйрек жетімсіздігінің дендеуі кезінде ультрадыбыстық зерттеудің немесе КТ-ның бақылауымен кисталарға тері арқылы емдеу пункциясын жасау,сондай-ақ эндоскопиялық немесе ашық операция ұсынылады;бұл операция көптеген пункциялар мен кисталарды босату (игнипунктура) жолымен поликистозды бүйректі хирургиялық декомпрессиялауға саяды.

   Бүйрек жетімсіздігі  дендеген жағдайда болжам қолайлы  емес. Мұндай жағдайларда кейін  бүйректі трансплантациялауға болатын  гемодиализді қолдану қажет.

    Бүйректің кеуектілігі  екі бүйректің де бүйректік  пирамидаларында көптеген ұсақ  клеткалардың болуымен сипатталатын,сирек  болатын аномалия. Негізгі симптомдары-гематурия,белдің  ауруы,пиурия.

    Диагноз ультрадыбыстық  зерттеу деректеріне,шолулық және экскреторлық урография деректеріне негізделеді. Арнайы емдеуді керек етпейді.

   Бүйректің дермоидтік  кистасы өте сирек кездеседі  және киста қуысында май,шаш,тістер  ьжәне т.б. болуымен сипатталады.

    Диагностика бүйрек  ультрадыбыстық зеттеу мен КТ-сының,  шолулық және экскреторлық урография  деректеріне негізделеді. Хирургиялық  жолмен емделеді.

    Жоғары несеп  жолдары жоғары бүйректен,жоғары  жинаушы өзекшелерден басталып,төменде  несепағардың сағасымен аяқталады.  Жоғарғы несеп жолдары аномалиялары  екінші бір ерекшелігі олардың  бәріне бірдей өздерін қоректендіретін  қан тамырларының аномалиялары  жалғасады.

Топтастыру

I. Сан аномалиялары:

1. Екі жақты агенезия

2. Бір жақты агенезия

3. Жоғары несеп жолдарының  қосарлануы (толық,толық емес).

4. Тұйықталып бітетін  несепағар.

II. Орналасу аномалиялары:

1. Несепағардың қан таситын  тамырлармен аномалиялық қарым-қатынасы:

а) бүйректің төменгі және жоғарғы полюстерінің қосымша тамырлары

ә) несепағардың ретрокавалдық  барысы

б) несепағардың ретроилиакалдық  барысы

в) аномалды орналасқан тамырлардың басқа шоғырланулары (Фрейли синдромы).

2. Несепағар сағасының эктопиясы

III. Форма,калибр,ұзындық аномалиялары:

1. Штопор тәрізді несепағар

2. Сегменттің бұрамалары мен иілістері

3. Сақина тәрізді несепағар

4. Ұзындық аномалиялары

5. Кисталар

IV. Құрылым аномалиялары:

1. Тостағанша-медуллярлық аномалиялар

2. Несепағар гипоплазиясы

3. Шүмекше-несепағар сегментінің аномалиялары

4. Клапандар мен басы артық қатпарлар

5. Дивертикулалар

6. Нейро-бұлшық ет дисплазиясы

7. Қуық-несепағар сегментінің обструкциясы

8. Уротероцеле

9. Гидронефроз

                Сан аномалиялары

    Жоғары несеп  жолдарының аномалиялары арасында  сан аномалиялары неғұрлым жиі  кездеседі. Бұл аномалиялардың  клиникалық мәні сонда,оалрдың  фонында созылмалы қабыну,нефролитиаз,гидронефроз  және т.б. түріндегі асқынулар  едәуір жиі кездеседі.

    Бүйректің жағдайы  жоғарғы несеп жолдарының өткізгіштігі  бұзылуларының дәрежесіне тәуелді.  Несепағар функциясының бір жақты  ауыр өзгерісі кезінде – бүйрек,екі  жақты ауыр өзгерісі болса  – организм өліп кетуі мүмкін.

    Несепағарлардың  сан аномалиялары басқа несеп  жолдарының аномалиялары салыстырғанда  1,5%-тен  4%-ке дейін жиі кездеседі.

   Несепағарлардың  мүлдем болмауы (екі жақтан  агенезия). Бұл аномалия әркезде  бүйректердің агенезиясымен,ал көбіне  өмір үшін сыйыспайтын басқа да аномалиялармен ұштасады.

   Несепағардың бір  жақты агенезиясы немесе аплазиясы.  Жалғыз несепағар (бір жақты  агенезия) әрқашан тиісті бүйректің  болмауымен ұштасады. Несепағар  өскіні өсуінің тоқтауы немесе  қанмен жабдықтаудың бұзылуы  салдарынан қуықтың да тиісті  жартысы болмайды. Жалғыз бүйректің  функциясы онда ауру пайда  болғанға дейінгі  зардап шекпейді. Науқастардың көпшілігінде бұл  аномалия көлденең аурулардан  асқынбаса,өзін еш қалай білдірмейді.

   Жоғарғы несеп жолдарының қосарлануы. Жоғарғы несеп жолдарының сан аномалияларының бәрінен гөрі қосарлану неғұрлым жиі кездеседі. Ол бір жақты және екі жақты болуы мүмкін. Оның неғұрлым жиі болатын көрінісі – ауыратыны. Бұл аномалияның күрделіленуіне байланысты ауырсынудың интенсивтілігі әр түрлі болуы мүмкін. Жиілігі жөнінен екінші симптом – гематурия. Оның интенсивтілігі микроскопиялық қанық макроскопиялыққа дейін барынша әр түрлі болады.

   Инфекцияның дамуында  бұл орайда қуық-несепағар рефлюксінің  үлкен мәні бар.

   Қосарланған жоғары  несеп жолдарының диагностикасы  негізінен рентгенологиялық және  эндоскопиялық зерттеу әдістеріне  негіздеоген.

    Тұйықталып бітетін несепағар. Аномалияның негізінде Вольф өзегі қабырғасының түтікше дөңесінің краниалдық бөлігінде оның метанефроген тініне енуіне дейінгі аралықта несепағардың дамуының тоқталуы жатады. Бұл жағдайда мұндай несепағардың сағасы қуықта анықталады. Бұл аномалия өте-мөте сирек кездеседі.

             Орналасу аномалиясы

    Несепағардың  тамырлармен қарым-қатынасының аномалиялары. Несепағардың тамырлармен патологиялық  қарым-қатынасы жоғарғы несеп жолдарының кез келген бөлімінде байқалуы мүмкін. Бір жағынан, олар әдетте бүйректер мен несеп жолдарының әртүрлі аномалияларымен қабаттасады,екінші жағынан тамыр аномалиясы өз алдына бөлек болуы мүмкін.

      Жоғарғы  несеп жолдарының қан таситын  тамырлармен қарым-қатынасының барлық  аномалияларынан неғұрлым жиі  кездесетіндері бүйрек полюстеріне  баратын қосымша аберранттық  тамырлар.

   Аберранттық төменгі  полярлық тамырлар 60-80,7% жағдайларда  гидронефроздың себептері болады.

   Бүйректің қосымша  артериясы негізгі артериясымен  салыстырғанда калибрі кіші болуымен  ерекшеленеді. Тікелей қолқадан  шыққан қосымша артерия бүйректің  жоғарғы не төменгі полюсіне  бағытталады. Бүйректің төменгі сегментіне бағытталған ол кейде шүмекше-несепағар сегментін не шүмекшеден шыға берісті қиып өте беретіні соншалық,несеп ағысының бұзылуына себепші болады. Мұндай тамырдың буылуы бүйрек  тінінің тиісті сегментінің қанмен жабдықталуын бұзуға апарып соғуы мүмкін.

    Ретрокавалдық несепағар. Бұл аномалия кезінде несепағар төменгі қуыс венаның артында орналасады да,одан әрі әдеттегідей бүйрек шүмекшесіне дейін бағытталады. Несепағардың ретрокавалдық позициясының клиникалық көрініс сипаты жоқ. Осы себепті оның диагнозы көбіне әлдеқалай,жоғарғы несеп жолдарының пиелонефритпен немесе гидронефроздық трансформациямен қабаттасқан обструкциясымен байланысты анықталады.

     Консервативтік  және операциялық жолмен емделеді.

     Авторлардың  көпшілігі несепағарды қиюды,оны қуыс венаның астынан босатып алып кейін ұштарына анастамоз салуды ұсынады.

   Аномалды орналасқан  тамырлардың басқадай шоғырланулары   (Фрейли синдромы). Freyli 1966 жылы алғаш рет жоғарғы тостағанша мойнағынан аномалды орналасқан тамыр батып қысқан жағдайды сипаттап жазды. Бұл синдром бір және екі жақты болуы мүмкін.

    Бұл аномалияның  салдарынан тостағанша ішіндегінің  ағысы бұзылады,тостағанша ішіндегі  қысым артады да,тостағаншаның  мөлшері ұлғайып гидрокаликс  дамиды.

    Несепағар  сағасының эктопиясы. Несепағар сағасының эктопиясы несепағардың терминалдық бөлігі дамуы аномалиясының сирек формасына жатады. Мұның көрінісі несепағарлардың бірінің сағасы қуыққа барып ашылмай несеп шығару өзегіне,қынапқа,аралық терісінің бетіне т.б. ашылады.

    Несепағар сағасы  эктопиясының барлық жағдайлары 2 топқа бөлінеді. 

    1. Несепағардың эктопияланған сағасы урогениталдық синустың туындысына ашылады:

     а) мойын-қуық эктопиясы;

     ә) уретралық эктопия;

     б) парауретралық (вестибулярлық) эктопия;

      2. Несепағардың эктопияланған сағасы мюллер өзектері мен ішек түтігінің туындысына ашылады:

      а) қынап эктопиясы;

      ә) жатыр эктопиясы;

      б)ішек эктопиясы;

      Бірінші  топқа қуық ішіндегі эктопияны  қосу қисынды. Несепағар сағасының  латеральдық эктопиясы – саға  эктопиясының ерекше түрі;мұнда  несепағардың бір не екі сағасы  қуықта ашылмай,едәуір жоғары  не латералдырық ашылады. Сағат  циферблатындағы цифрлардың орналасуына  ұқсастырғанда несепағар сағасының  оң жақ латералдық эктопиясы  3 цифрында,ал сол жақтағысы 9 цифрында  орналасады.

      Емдеу әдісі  мен операциялық араласу көлемін  таңдау тиісті бүйректің функциялық  жағдайына байланысты. Бүйрек функциясы  болмаған кезде нефроуретерэктомия жүргізеді. Басқа жағдайларда антирефлюкстік қорғауды қолданып несепағарды қуыққа реимплатанция операциясы немесе несепағар анастомозын ұшын бүйіріне салу ұсынылады.

        Форма,калибр,ұзындық аномалиялары

     Форма аномалияларына  штопор тәрізді,сақина тәрізді  несепағар мен несепағар кисталары  жатады;бұл кисталар көлеміне  қарай кейде несепағардың формасын  өзгерте алатыны соншалық,мұның  өзі уродинамиканың бұзылуына-гидронефрозға  апарып соғады.

    Штопор тәрізді  немес спираль пішіндес несепағар  осьті айнала кейде бірнеше  рет спираль,штопор түрінде оралуымен  сипаталады,аталуы да осыдан.

    Штопор тәрізді  несепағардың саңлауы болғанымен,шүмекшеден  несепті түгел шығарып әкете  алмайды;сондықтан ондаь несептің  стазы басталып,ол түптеп келгенде  гидронефрозға апарып соғады.

     Сақина тәрізді  несепағар несепағардың сирек  кезігетін аномалияларына жатады және әдетте долихоуретерге қабаттасады.

     Ұзындық аномалиялары. Несепағардың қысқаруы не ұзаруы  дистопияланған бүйректер,сан аномалиялары  кезінде,сондай-ақ нейро-бұлшық ет  дисплазиясы кезінде байқалады.  Бүйректің жамбас дистопиясы  кезінде несепағар ең қысқа,кеуде  дистопиясы кезінде ең ұзын  болады.

        Құрылым аномалиялары

    Тостағанша-медуллярлық жүйенің аномалиялары. Тостағанша-медуллярлық аномалияларға бүйректің тостағаншалары мен мальпигий пирамидалары дамуының ақаулары жатады.

     Несеп пирамидалары  дамуының бұл ақаулары негізгі  2 топқа бөлінеді:1) несеп пирамидаларының  дисэмбриоплазиясы; мұнда тік  өзекшелердің өздерінің кеңуін  және бұл өзекшелердің көптеген  псевдокиста түзіп (кеуекті бүйрек) кеңуін,медуллярлық гипоплазия салдарынан (мегакаликс) дамыған дисплазияны  саралайды;тостағаншалардың дистопиясы мен үлкеюінің салдарынан болатын тостағаншалар дисэмбриоплазиясы.

      Тубулярлық  дисплазия кезінде өзекшелер  қабырғаларының кальцийленуі байқалады;ол  өз мембраналарының тұтастығын  бұзып интерстициалдық тінге  өте алады,ал өз кезегінде бұл  нефрокальциноздың дамуына себеп  болуы мүмкін. Тубулярлық дилатация  дегеніміз тік өзекшелердің жай  кеңеюі. Бұл орайда пирамидада  және емізікшеде өзекшелердің  түтіктік немесе ұршық тәріздікеңеюлері пайда болады да, кейде қабырғалары кальцийленеді. Аномалияның бұл түрінде бүйректердің функциясы бұзылмайды және қосалқы инфекция қабаттасқан кезеңге дейін білінбейді.

     Кеуекті бүйректер  – бұл тік өзекшелердің көптеген ұсақ кисталар түсіп диффузиялық кеңеюі.

     Бүйректің  жармасында пирамидалар өңірінде  диаметрлері 2-3 мм-ден аспайтын көптеген кішкентай кисталары табады. Олар ұсақ кеуекті губка тәрізді болады

    Кеуекті бүйректерді  диагноздау қиын емес. Несеп жолдарының  шолу рентгенограммасының өзінде  бұл науқастарда ұсақ,домалақ  кальцинат түйірлерін анықтауға  болады.

     Шүмекше-несепағар сегментінің аномалиялары. Несептің тостағанша-шүмекше жүйесінен пассажының бұзылуының біршама жиі себебі шүмекше-несепағар сегментінің даму ақаулары салдарынан пайда болатын обструкциясы болып табылады. Шүмекше-несепағар сегментінің обструкциясы бүйрек паренхимасының ишемиялық отрофиясымен қоса шүмекше-тостағанша жүйесінің дилатациясына ұшыратады, мұның аяғы бүйрек функциясының жоғалуына,яғни гидронефрозға апарып соғады.

       Шүмекше-несепағар  сегментінің обструкциясының себептері:қосымша  тамырлар, шүмекше-несепағар сегментінің  тарылуы, несепағардың бүктеліп  қалуы,несепағардың жоғары кетуі,  шүмекше-несепағар сегментінің клапандары.

       Шүмекше-несепағар  сегменті обструкциясының хирургиялық  емделуі. Шүмекше-несепағар сегментінің  обструкциясын емдеуде реконструкциялық  операциялар жетекші орын алады,олардың  қырықтан астам түрі бар.

    Органды сақтаушы  операциялардың бәрі несептің  шүмекшеден еркін ағып кетуіне  жету мақсатымен кедергілерді  жоюға бағытталған.

    Жоғары несеп жолдарының дивертикулалары – несепағардың барлық қабаттарының қап тәріздес бұлтиюы (несепағар жарығы). Олар тостағаншадан бастап қуықалды бөліміне дейін  кез келген сегментте шоғырлануы мүмкін. Дивертикулалардың формалары домалақтан бастап,ұзынша,алмұрт тәріздіге дейін әр түрлі болады және олардың саңылауымен тар және біршама ұзын жолмен қатынасады. Үлкен дивертикулалар несепағарға батып,жылжытуы мүмкін,мұның салдарынан несеп жолдарының жоғары жатқан бөлімдері инфекцияланған гидронефроз түзуге дейін барып кеңейеді. Шүмекше кистасы домалақ не ұзынша формада болады. Ол шүмекше саңлауы немесе паренхима жағына қарай өсуі мүмкін,қабырға ішінде де орналаса алады.

    Шүмекше кистасы  шүмекше дивертикуласындай емес,шүмекшемен қатынаса алмайды. Шүмекше кистасы мөлшері жөнінен үлкен емес,мөлдір сұйыққа толы болады.

   Клиника кистаның  үлкендігіне және дивертикуладан  болған асқынуларға байланысты. Басқа симптомдардан гөрі тұрақты  лейкоцитурия,бүйректегі ауырсыну,гематурия  жиірек байқалады.

   Шүмекше мен несепағар  дивертикулалар рентгенология арқылы  диагноздалады. Экскреторлық урограммаларда  несепағармен қатынасы бар қосымша  қуыс анық байқалады.

    Асқынған дивертикулалар  операциялық жолмен ғана емделеді.

     Несепағарлардың нейро-бұлшық ет дисплазиясы — жоғарғы несеп жолдарының неғұрлым жиі және ауыр аномалияларының бірі.

     Клиникалық  көрінісі 4-5 жастан көріне бастайды. Несеп анализдерінде лейкоцитурия жиі анықталады. Бүйректердің функциясы төмендейді.

     Несепағарда  корригирация операцияларын жасау  үшін ахалазия кезеңі неғұрлым  қолайлы:бұл уақытта бүйректердің функциялық қабілеттілігі әлі жеткілікті жақсы сақталған,организмнің бейімделгіш механизмдері әлсіремеген болады.

    Науқастардың  бұл категориясында лейкоцитурия  тұрақты сипатта болады,дизуриямен  қабаттаспайды. Ауру басталған  кезде антибиотиктер қабылдағаннан  кейін лейкоцитурия жылдам ғайып   болады және антибиотиктер қабылдауды  қойғаннан кейін қайта пайда  болады. Демек,дизурия қабаттаспаған  және консервациялық емдеуге  келе қоймайтын көптен бар  пиурия дәрігерді несеп жолдары  дамуының аномалиясы болуы мүмкін  және ең алдымен нейро-бұлшық  ет дисплазиясы болуы мүмкін  деген оймен сезіктендіруге тиіс.

     Нейро-бұлшық  ет дисплазиясына ілеспе басқа  симптомдарға бел және қасаға  үсті төңірегіндегі ауырсынуды,сондай-ақ  гематурияны жатқызу керек.

     Мегауретер  кезінде тиісті жақтың батып  ауырғаны тән сипат болады,оған  науқастардың көпшілігі бойы  үйреніп,бұған дәрігердің назарын  аудармайды. Мұның себебі несепағардың кеңуі баяу жүріп,ерте бала кезден біртіндеп өрбитіні деуге келеді.

     Кейбір науқастар  кесіп жатқандай,шаншып ауыратыны  айтады. Балалардың көпшілігінде  бұлай ауырған кезде дене қызуы  онша көтерілмейді. Алайда тоңдырып  қалтыратумен қатар жоғары температура  байқалатын болса,ол бәрінен гөрі жедел пиелонефриттің,апостемотоздың не бүйрек карбункулының көрінісі болады.

    Гематурия науқастардың 10 процентінде алып несепағармен  анықталады. Ол әркезде бүйректік,тоталдық,макроскопиялық  болады.

    Альбуминурия  – алып несепағарлардың тұрақты  серігі –баяу сипатта болады  және аурулардың 87-90 процентінде  анықталады. Әдетте,ол жалған сипатта  болады және көптеген лейкоциттердің  ыдырауымен байланысты.

    Науқастардың 60 процентінде  Зимницкий бойынша сынамамен  гипоизостенурия анықталады.

    Алып несепағарлары  бар науқастарда “несеп шығарудың екі сатылы акт симптомы” деп аталатын жағдай байқалады. Ол екі жақты патология бар науқастардың 40 процентінде белгілі болады. Бұл симптом былай анықталады:несеп шығарғаннан кейін 10-15 минуттан соң науқасқа тағы бір рет кіші дәрет сындырғызады,кішкентай балалардың несебін катетер шығарады. Мұндайда қосымша тағы 40-60 мл несеп шығады. Бұрын бұл несеп керілген қуықта ол толық босатылмағанның салдарынан қалады деп есептелетін. Шын мәнінде несептің бір бөлігі қуық-несепағар рефлюксінің салдарынан кеңейген несепағарлар мен шүмекшеге барады да, несеп шығарудан кейін  ізінше қуыққа еркін ағып келеді. Несеп шығарудың екі сатылы актісі көбіне күрт дилатирацияланған  несепағарларда анықталады. Демек,бұл симптомның диагностикалық маңызына қоса, болжамдық маңызы да болуы мүмкін.