Қазақстан Республикасындағы метрологияның даму тарихы

Қазақстан Республикасындағы метрологияның даму тарихы 

Қазақстандағы өлшеу техникасы мен өлшемнің даму тарихы Ресейдегі метрологияның  қалыптасуымен тығыз байланысты. Қазақстан теориясындағы алғашқы  кеңсе 1923 жылы Семипалатинск бөлімінің  Омск салыстырып тексеру палатасы ретінде  пайда болды. Оның мақсатына приборлардың қолдануға жарамдылығын анықтау  болды. Олар өндірістегі, сатылымдағы  приборлардың өлшемдері мен нақты  өлшем мәндерін салыстырып тексерді. Бұны салыстырып тексеру ал кеңсені  Салыстырып тексеруші орган деп  атады.

1925 жылы Семипалатинск бөлімінің  аты Өздік жеке салыстырып  тексеру палатасына ауыстырылады. Олардың жұмыс аумағына Семипалатинск  және Жетіқара облыстары жататын.  Қазақстанның қалған териториясы  Қазақстан Республикасынан тыс  орналасқан салыстырып тексеру  кеңселеріне жататын (Саратов,  Оренбург және Орта Азия өлшем  және таразы палаталары) [10,128].

1929 жылы 1 қазанда Семипалатинсктін  өлшем және таразы палатасының  аты Қазақстанның аймақтық өлшем  және таразы салыстырып тестеру  палатасына өзгертілді, оны Вильковский  Н.З. басқарған.

Қазақ КСМ-ң Халық Комисарлар Кеңесінің  шешімі бойынша Қазақтың аймақты  палатасы Семипалатинсктен республиканың  Алма-Аты астанасына көшіріледі.

Бұл кезде Қазақстанда тек қарапайым  приборлар: таразы, кірлер, сыйымдылық пен ұзындық өлшемдер мен манометрлер  болған.

Қазақстандағы өндіріс пен мәдени-эканомикалық өмірдің дамуы, салыстырып тексеру  органдардың санының өсуі мен  приборлардың тексеру номенклатурасының  кеңеюіне әкелді.

1931 жылы Қазақстанның Аймақты салыстырып  тексеру палатасының аты Қазақстанның  аймақты стандартизация палатасына  ауыстырылды. Аймақты бюроға метрология  мен стандартизацияның қолдану  маштабтарын кеңейтіп, халық шаруашылықтың  барлық салаларындағы сапа мен  өндіру деңгейлерін көтеру үшін  тиімді амалдарын табу тапсырылды.

1933 жылы Қазақстанның аймақты стандартизация  бюросының аты Қазақ КСМ-ң ІІМХК  негізіндегі өлшем мен таразының  өкілетті басқару орталығының  басқармасына ауыстырылды. Одан  кейін 1935 жылы Қазақ КСМ-ң ІІМХК негізіндегі өлшем мен таразы бөліміне өзгертіледі, ал 1938 жылы Қазақ КСМ-ң Халық Комисарлар Кеңесінің негізіндегі өлшеу құралдары мен өлшем істері жөніндегі өкілетті басқару комитетіне ауыстырылды.