Кабельдік жуйе
- Теориялық бөлім
1.1 Жобалауға тапсырма
Тапсырманың жеке нұсқасына сәйкес құрылымдастырылған кабельдік жүйені жобалау барысында келесілерді орындау қажет:
1 Объектті зерттеу:
- Құрылымдастырылған кабельдік жүйені құрастырудың мақсаты мен міндеті.
- Объект жөнінде ақпарат жинастыру мен талдау (қабаттылық, сәулет, жобалаушы және өзге де ерекшеліктер, ғимараттық геометриялық сипаттамалары, бөлмелердің өлшемдері мен жоспарлары, олардың міндеттері, жұмыс орындарының санын алдын-ала есепке алу, қабырғалар, төбе материалдары, есік және терезелердің орналасуы).
- Кабельдік жүйеге қойылатын талаптарды орындау: әкімшілдендіру тәсілдері, құрастырудың негізгі қағидалары,монтажға қойылатын талаптар.
- Құрылымдастырылған кабельдік жүйе жобасын ойластыру.
- негізгі техникалық шешімдерді ойластыру (құрылым, топология, жұмыс орындарының, көлденең ішкі жүйенің, магистраль төсеніштерінің орналасуы, кабель және,кростық баулардың санын есепке алу),
- ҚКЖ элементтерін маркерлеу мен ҚКЖ әкімшілдендіру жүйелерін қолдану жөніндегі ұсыныстар.
1.2 Жобаланушы объекттің сипаттамасы
ЛЕЖ жоғары оқу мекемесінің
7-қабатты ғимаратында
Ғимарат қабырғалары және бөлмелерді (2.1-сурет) бір-бірінен бөлетін ішкі іргелі емес қалқалары (некапитальные перегородки) қарапайым кірпіштен жасалған және балшық қабатымен сыланған, қабаттың қалындығы 1 см құрайды. Ғимараттың құрылыс жобасында еден, төбелер және қабырғалар ішінде кабельді төсеу үшін қолданылатын қосымша арналар қарастырылмаған.
2 қабат – ректорат, қызметтер және бөлімдер
3 қабат – кітапхана + есептеуіш орталық
1,4,5 қабаттар – оқу аудиториялары
1.3 Техникалық бөлмелерді
ұйымдастыру және орналастыру
мәселесі бойынша ұсыныстар
Құрылымдастырылған кабельдік жүйе дегеніміз құрылымдық ішкі жүйелерге бөлінген ғимараттар немесе ғимарат топтарының иерархиялық кабельдік жүйесі болып табылады.
Техникалық бөлмелер ҚКЖ мен ақпараттық жүйені бүтіндей құру үшін керек. Жалпы жағдайда олар аппараттық және кросстық болып бөлінеді.
Аппараттық деп ҚКЖ-нің топтық коммутациялық жабдығымен қоса, кәсіпорынның үжымдық қолдану масштабының жабдығы орналасатын техникалық бөлме аталады (УПАТС, серверлер, коммутаторлар). Аппараттықта орнатылатын инженерлік қамтамасызданудың әр түрлі құрылғылары мен жүйелерінің деңгейі ондағы өңделетін компьютерлік және телекоммуникациялық жабдықтың деңгейіне сәйкес келуі керек.
Аппараттық ғимараттардың мөлшерлері ондағы орналасатын жабдықтау құрамымен анықталады. Бұл жайында ақпарат болмаса, онда қалыпты офистік ғимараттарды жобалау (14 м2 кем емес).
Аппараттық орынға ғимараттың
ең қолайлы пішіні квадратты немесе
соған жақын болуы керек. Аппараттық
ғимараттың төбесі міндетті түрде желілік
жабдықтарды тесіктерден
Аппараттық ғимаратта
терезе болған жағдайда, күн радиациясынан
келетін жылу ағынын азайту мақсатында
күннен қорғайтын жалюзилер, перделер,
металлдандырылған пленка және тағы
басқа ұқсас элементтері
Аппаратқа қалалық телефондық желінің және басқа операторлардың байланыс кабельдері енгізіледі.
Кросстық дегеніміз ҚКЖ-нің коммутациялық жабдығы жиірек қолданушылардың шекті тобына қызмет ететін желілік және басқа көмекші жабдықтың орналасатын бөлмесі. Кросстықтың инженерлік қамтамасыздану жабдығымен жабдықталу деңгейі аппараттықпен салыстырғанда азырақ болып келеді. Бұл бөлмеде коммутациялық панельдер, желілік аспаптар және басқа көмекші құрылғылар жөнделеді.
Аппараттық ғимараттың кросстығымен
(ҒҚ) сәйкестелуі мүмкін. Бұл жағдайда
оның желілік жабдығы ҚКЖ-нің
коммутациялық жабдығына
1.4 Құрылымдыстырылған кабельдік
жүйенің ішкі жүйелерін
Ұсынылатын курстық жұмыста құрылымдастырылған кабельдік жүйені жобалау барысында сыртқы магистралдар ішкі жүйесі, ішкі магистралдар ішкі жүйесі, көлденең ішкі жүйе ұйымдастырылады. Құрылымдастырылған кабельдік жүйе жалпы жағдайда ISO/1EC 11801 халықаралық стандарты бойынша өзінде 3 ішкі жүйелерді қамтиды:
1 сыртқы магистралдар ішкі жүйесі сыртқы магистралдар кростығы және ғимараттар кростығы арасындағы сыртқы магитралды кабельдерден; сыртық магистралды кабельдер қосылатын сыртқы магистралдар кростығы және ғимараттар кростығының коммутациялық жабдығынан және сыртқы магистралдар кростығындағы коммутациялық баулардан және қосқыштардан тұрады. Сыртқы магистралдар ішкі жүйесі дегеніміз - бір желісі ғимараттың бр территориясында жеке орналасқан байланыстарды біріктіретін негіз болып табылады. Тәжірибеде бұл ішкі жүйе резервті кабельдік трассаларының бар болуы есебінен сенімділіктің артуын қамтамасыз ететін физикалық топологияға ие болады. Осының нәтижесінде сыртқы магистралдар ішкі жүйесі кейде екі қабатталған сақина топология бойынша жүзеге асырылады. Егер құрылымдастырылған кабельдік жүйе автономды түрде бір ғимаратта орнатылса, онда сыртқы магистралдар ішкі жүйесінің жоқ болғаны. Үлкен өлшемді ғимараттарда сыртқы магистралдардың ішкі жүйелеріне 500 м-ден ұзын кабельдер жатады, бірақ нақты түрде ғимарат шегінен шықпайды.
2 кейбір құрылымдастырылған кабельдік жүйелерде тігінен және туынды ішкі жүйе деп аталатын ішкі магистралдар ішкі жүйесі ғимараттар кростығы мен қабаттар кростығының арасына салынған ішкі магистралды кабельдерден тұрады, оларға ғимараттар кростығы мен қабаттар кростығындағы коммутациялық жабдықтар, сонымен қатар коммутациялық баулар мен ғимараттар кростығындағы қосқыштардың бөлігі қосылған. Қарастырылып жатқан кабель нақты түрде араларында ғимараттың жеке қабаттарын және бір ғимарат ішінде кеңістікте таралған бөлмелерді байланыстырады. Егер құрылымдастырылған кабельдік жүйе бір қабатқа қызмет етсе, онда ішкі магистралдар ішкі жүйесі жоқ болуы мүмкін.
3 көлденең ішкі жүйе қабаттар кростығы мен жұмыс орындарының ақпараттық розеткаларының розеткалық модульдері, ақпараттық розеткалары, сонымен қатар көлденең кабельдері жалғанатын қабаттар кростығындағы коммутациялық жабдығының арасындағы көлденең кабельдерімен құрылады. Көлденең ішкі жүйе құрамына коммутациялық баулардың үлкен бөлігі және қабаттар кростығындағы қосқыш кіреді. Көлденең төселуді құру кезінде төселетін кабель түрінің өзгерісі болатын трактқа бір нүктенің ауысуын қолдануға болады.
Осында қарастырылып отырған құрылымдыстырылған кабельдік жүйелері жеке ішкі жүйелерге бөле желі орындалу пішініне және түріне байланысты емес, яғни ол принцип бойынша бірдей болады, мысалы, офистік ғимаратты немесе өндірістік комплексті орнатылған кабельдік жүйе үшін қарастыруға болады[3].
Көптеген жағдайларда құрылымдастырылған кабельдік жүйелеріне желілік жабдықты жалғау және кабельдік жүйенің жеке порттарын коммутациялау әр түрлі баулық бұйымдар көмегімен жүзеге асырылады. Әр түрлі ауыстырғыштарды оның анық техникалық және эксплуатациялық артықшылықтарына қарамастан коммутация мәселелерін шешу үшін қолдану, аз функционалдық мүмкіндіктер үшін кең таралмады. Белсенді желілік аспаптар порттарының құрылымдық ерекшеліктеріне негізделген жағдайларда баудан басқа құрылымдыстырылған кабельдік жүйенің және желілік жабдықтың электр немесе оптикалық интерфейстерінің механикалық, сонымен қатар сигналдық парамертлер сәйкестігін қамтамасыз ететін адаптерлер де қажет болуы мүмкін.
1.5 Ішкі жүйелерді ұйымдастыру
кезінде қолданатын кабель
Тік ішкі жүйе кабельдерін жүргізу үшін қабырға арқылы жүргізетін жолды таңдалды. Сонымен қатар кабельді жүргізу үшін кабель түрін анықталды. Стандартқа сәйкес қазіргі қолданыстағы 3 кабель түрі ажыратылады. Кабель түрлерінің сипаттамаларын салыстыра тік ішкі жүйесінің магистралды кабельі ретінде оптикалық-талшықты кабель түрі таңдалды.
Оптикалық-талшықты (немесе
талшықты-оптикалық) кабель - бұл оптикалық
диэлектрлік волноводтар
Оптикалық-талшықты кабельдің құрылысы жеңіл жэне коаксиалды электрлік кабельдің кұрылысына ұқсас, бірақ орталық мысты сымның орнына жіңішке шыны талшық (диаметры 1-10 мкм шамасында), ал ішкі изоляцияның орнына - жарықтың шыны талшық шегінен шықпауын қамтамасыз ететін шыны жэне пластиктік жамылғы қолданылады. Берілген жағдайда шекарадан коэффиценттері әр түрлі екі заттың шекарасынан жарықтың ішкі толық шагылысу режимімен жұмыс істейміз (шыны талшыққа қараганда төмен) [ 5].
Оптикалық-талшықты кабельдің
кедергіден қорғанысы және тасымалданатын
ақпараттың құпиялылығы бойынша
ерекше сипаттамалары болады. Ешқандай
сыртқы электромагнитті кедергі
жарықтың сигналды принцип бойынша
зақымдай алмайды, ал бұл сигналдың
өзі принципті сыртқы электромагнитті
шығуларды тудыра алмайды. Кабельдің
мұндай типіне жалғану желіні рұқсатсыз
тыңдау үшін практикалық түрде мүмкін
емес, өйткені бұл кабельдің
Мұндай кабельдің мүмкін өткізу жолағы кез келген электрлік кабельдердікінен жоғары шамаға 1012 Гц-ке дейін жетеді. Бұл бір оптикалық талшық арқылы секундына бірнеше терабит ақпарат ағының тасымалдаудың потенциалдық мүмкіндігін береді.
Көлденең ішкі жүйені құру үшін (UTP5e) 5 категориялы экрандалмаған оралған жұп негізіндегі 4-жұпты кабельдерді қолдану ең қолайлы болып табылады. Көлденең ішкі жүйе кабельдерін жүргізу үшін алдамшы еден арқылы жүргізу жолын таңдаймыз.
Оралған жұптар негізіндегі кабель дегеніміз- изоляцияланған мыс сымдарының бір диэлектрлік (пластикалық) жамылғымен оралған бірнеше жұптары. Әдетте кабельге екі оралған жұп 100Мбит/с-қа дейінгі жылдамдықтарды ақпаратты тасымалдау үшін қолданылады және тасымалдау жылдамдығын 1000 Мбит/с-қа дейін арттыру жұмыстары жүргізіледі.
Сымдардың оралған жұптар негізінде кабельдері экрандалған және экрандалмаған болып бөлінеді.
Экрандалған оралған жұп-
әрқайсысы кабельдің
EIA/TIA 568 стандартына сай
экрандалмаған оралған жұп (
Соның ішінде 5 категориялы кабель қолданылды.
5 категориялы кабель –
қазіргі кездегі жиілік жолағы
100 МГц-ке дейінгі мәліметтерді
тасымалдауға есептелген ең
Fast Ethernet-те желінің
ұзындығына қатты сұранымдар
қойылады. Себебі жіберу жылдамдығын
10 есе үлкейткенде және орамның
минималды ұзындығы 10 есе қысқарады
(51,2 мкс қарсы 5,12 мкс Ethernet-те). Желі
бойынша сигналдың өту
Экрандалмаған оралған жұптың сыртқы электромагниттк кедергілерден қорғанысының аздығымен, сонымен қатар тыңдаудың қорғанысының аздығымен сипатталынады.
иірілген жұптар коксиалды оптоталшық
1-сурет – Кабель түрлері
1.6 Компьютерлік, телекоммуникациялық құрылғылар, кабельдік жүйе
арнайылылығы
Желілер шағын немесе үлкен, кабельдер арқылы тұрақты жалғанған, немесе телефон желілері мен сымсыз арналар арқылы уақытша жалғанған болуы мүмкін. Ең үлкен желі — Интернет, ол бүкіләлемдік желілер тобы болып табылады.
Желінің қатынастық жабдықтарына (тораптарына) келесі құрылғылар жатады:
- қайталауыш;
- коммутаторлар (көпірлер);
- маршруттауыштар;
- көмейлер (шлюздер).
Желінің ұзындығы, станциялар арақашықтықтары ең алдымен беру ортасының (коаксиальды кабельдің, есулі қос өткізгіштің, т.б.) физикалық мінездемелерімен анықталады. Мәліметтерді кез келген ортада жіберуде сигналдың бәсеңсуі пайда болады, бұл арақашықтықтарды шектеуге әкеледі. Осы шектеулерді жеңіп, желіні кеңейту үшін арнайы құрылғылар – қайталауыштар, коммутаторлар мен көпірлер орнатылады. Мұндай кеңейту құрылғылары енбеген желі бөліктері желі сегменттері деп аталады.
Қайталауыш (repeater) – келген сигналды күшейткіш және қайта өндіретін құрылғы. Барлық қайталаушпен байланыстырылған сегменттерде әрбір уақыт мезетінде тек екі станция арасында мәліметтер алмасуы жүзеге асырылады.
Коммутатор (switch) немесе көпір (bridge) – бірнеше сегменттерді біріктіруге арналған құрылғы. Бұл жағдайда әртүрлі сегменттердің әрбір станция жұптары үшін біруақытта бірнеше мәліметтер алмасу үрдістерін қолдайды.
Маршруттауыш (router) – бір немесе әртүрлі типті желілерді бір мәліметтер алмасу хаттамалары бойынша біріктіретін құрылғы. Маршруттауыш берілу адресін талдап жане мәліметтерді тиімді таңдалған маршрутпен бағыттайды.
1.7 ҚКЖ элементтерін маркерлеу
жүйесін қолдану бойынша
Әр түрлі белгіленістегі жабдықтың үлкен көлемдерін ҚКЖ-ні салу процесінде сияқты жүйені шоғырлауға тапсыру кезінде маркерлеуге қойылатын жеткілікті қатаң талаптар анықтайды.
ҚКЖ жобалау барысында аудиториялардың нөмірі қабатқа сәйкес нөмірленді. Мысалы: 4 қабатта орналасса 401 және тағы сол сияқты белгіленіп отырды.
Маркерлеудің бұйымды
сипаттайтын негізгі және қосымша
маркерлік мәліметтері болуы
керек. Осында маркерлік мәліметтердің
саны минималды болуы қажет және
қалыпты жүмыс істеуін
ҚКЖ-нің маркерлеу
- Түстік кодтауды жүзеге
асыру үшін коммутациялық
- түстік кодтау принципін
жобалық құжатта қолдану ҚКЖ-
Маркерлік элементтердің өлшемдері маркерлеу салынатын элементтер өлшемдеріне, сонымен қатар маркерлеу элементін ажыратуға болатын максималды арақашықтыққа байланысты. Маркерлейтін жазбалар жолға тура салынады және көлденең орналастырылады. Жұмыс барысында түстік, әріптік, сандық немесе әріпті-сандық маркерлеу қолданылуы мүмкін және бір мезгілде маркерлеудің екі түрін қолдануға болады. Әріптік маркерлеу орыс немесе латын алфавиттерінің әріптерінен және араб сандарынан орындалады [7 ].
Қорындылай отырып, маркерлеудің мүмкін схемаларының бірін ұсынуға болады:
Ш-Х-Ү, мұндағы ЫКМ үйымда таңдалғанымен сәйкес құралған бөлме нөмірі (әдетте қабат нөмірі плюс, дефиссіз және басқа бөлгіштермен тізбектеліп жазылатын, қабаттығы бөлменің ағынды нөмірі).
X - кабинеттегі розетка нөмірі (ереже бойынша, кірістен солдан оңға есептеледі);
Ү - розеткалық модульдің нөмірі.
Әр түрлі маркерленетін компонентгерінің шығын шамасы келесі факторлармен анықталады:
- қолданылатын маркерлеу
типімен (технологиялық жэне
- жеке компонентке (бір немесе бірнеше нүктелерде) қолданылатын
маркерлеу ережелері және осы компоненттердің санымен;
- стандартты беттегі маркерлеу элементтерінің санымен;
Нақты типті маркерлердің жеткізілу көлемін есептеу алгоритмі олардың жалпы санын стандартты бетте элементтер санына бөлумен және содан соң нәтижені үстіге бүтінге дейін дөңгелектеумен анықтаудан тұрады.
2 Университеттің оқу корпусының құрылымдастырылған кабельдік
жүйелерін жобалау
2.1 Есептің қойылымы
Курстық жұмыс негізінде әр студентке жеке нұсқаға сәйкес тапсырмалар берілген. Сол жеке нұсқаға сәйкес құрылымдастырылған кабельдік жүйені жобалау барысында кезеңдерге бөліп орындай отыра, тапсырма бойынша берілген есептердің шешімін табамыз.
Есептің қойылымында жеке тапсырмаларға байланысты кабинеттің нөмерлері, өлшемдері мен соларға сәйкес суреті де көрсетілген. Кезеңдерді орындау барысында 2.1 кестеде көрсетілген өлшемдер мен суретті пайдалана қажет есептеулерді орындаймыз.
Кабинет тің № |
Өлшем дері (м) |
|
1 |
7х3 | |
2 |
7х3 | |
3 |
7х5 | |
4 |
7х7 | |
5 |
5х5 | |
6 |
5х4 | |
7 |
5х9 | |
8 |
4х6 | |
9 |
3х6 | |
10 |
3х6 | |
11 |
5х6 | |
12 |
6х6 | |
13 |
4,5х8 | |
14 |
8х8 | |
15 |
5х6 | |
16 |
4х6 | |
17 |
4х6 | |
18 |
5х6 | |
19 |
4х6 | |
20 |
3х6 |
2-сурет. 5-нұсқаға сәйкес тапсырманың берілгені
Нұсқа бойынша берілген тапсырмаларды
орындау кезінде жұмыс
2.2 Сәулет, ұйымдастыру
және ҚКЖ әкімшілдендіру
Жоғары оқу мекемесінің құрылымдастырылған кабельдік жүйесін жобалау үшін көпнүктелі әкімшілдендіру әдісі таңдалды. Көпнүктелі әкімшілдендіру қағидасын қолдану жаңа қосымшаларды қолдау үшін ҚКЖ-ні басқарудың ең үлкен икемділігін және бейімделудің зор мүмкіншіліктерін қамтамасыз етеді. ҚКЖ құру (топологиясын) және басқару нұсқасын тандауда иерархиялық жұлдызша және бірнүктелі басқару әдістері қарастырылған (1-кесте). Иерархиялық жұлдыз ғимараттың негізгі кросынан және көлденең қабаттық кростардан тұрады. Қабаттық кростар ғимараттың негізгі кросымен тік баған кабелімен байланысады. Иерархиялық жұлдызшаның дәстүрлі архитектурасы ғимараттар тобы үшін және жеке алынған ғимарат үшін де қолданылуы мүмкін [9].
1-кесте - ҚКЖ құру (топологиясын) және басқару нұсқасын тандау
Кабельдерді төсеу сәулетінің ерекшеліктері |
Иерархиялық жұлдызша |
Бірнүктелі басқару |
Ыңғайлы басқару |
+ |
|
ЛЕЖ конфигурациясының |
+ |
|
Орталықтандырылған басқару |
+ |
+ |
Таратылған жабдық |
+ |
|
Орталықтандырылған жабдық |
+ |
+ |
Белсенді жабдықты иілмелі түрде қолдану |
+ |
|
Техникалық қызмет көрсету қарапайымдылығы |
+ |
|
Стандарттарға толық сәйкес келу |
+ |
+ |
Иерархиялық жұлдызша архитектурасы ғимараттар топтамасы үшін де, жалғыз тұрған жеке ғимарат үшін де қолдануы мүмкін.
Бірінші жағдайда иерархиялық
жұлдызша жүйенің орталық кростығынан,
ғимараттың басты кростықтарынан және
көлденең қабаттық кростықтардан тұрады.
Орталық кростық бөлме ғимараттың
басты кростықтарымен сыртқы кабельдер
көмегімен жалғанған. Қабаттық кростықтар
ғимараттың басты кростығымен тік
бағаналар кабельдерімен
Екінші жағдайда жұлдызша
өзара тік бағаналар
Үлестіруші түйіндер (распределительные узлы) саны ғимарат қабаттарының санымен және қабат ұзындығымен анықталады. Әдетте әрбір қабатта бір (қабаттық) үлестіруші түйін орнатылады. Қабат ұзындығы өте үлкен болған жағдайда, әрбіреуі 90 метр қашықтыққа дейін орналасқан көлденең кабельдік жүйе жұмыс орындарының қызмет етуін қамтамасыз ететін бірнеше үлестіруші түйіндер орнатылуы мүмкін. Қабаттық үлестіруші түйіндер ғимараттың басты үлестіруші түйінімен магистралды арналар көмегімен байланысады.
Ғимараттың кабельдік жүйесінің иерархия саны екеуден аспауы тиіс. Жұмыс орындар тығыздығы төмендеу кішірек ғимараттарда, ғимаратты толығымен қамтитын бір ғана үлестіруші түйін орнатылуы мүмкін. Түйін, әдетте, жұмыс орындары көбірек жинақталған қабатта орналасады.
Иерархиялық жұлдыз
дәстүрлі архитектурасы
2.3 Түрлі деңгейдегі техникалық
бөлмелерде орнатылатын
Техникалық бөлмелер ҚКЖ мен ақпараттық жүйені бүтіндей құру үшін керек. Жалпы жағдайда олар аппараттық және кросстық болып бөлінеді.
Бұл жобада ғимаратта аппараттық бөлмені орналастыру үшін 110-шы бөлме таңдалды, себебі ол бірінші қабатта және ғимараттың ортаңғы бөлігінде орналасқан. Аппараттық кростық бөлмемен сәйкестендірілген. Аппараттық және кросстық бөлмелердің аудандары іс жүзінде және ереже бойынша қарастырылады (2-кесте).
2-кесте – жобаланатын жүйенің техникалық бөлмелері
Бөлменің № |
Атауы |
Ауданы | |
Іс жүзінде |
Ереже бойынша | ||
118 |
Аппараттық |
30 |
14 |
218 |
Кростық |
30 |
9,4 |
318 |
Кростық |
30 |
9,4 |
418 |
Кростық |
30 |
9,4 |
518 |
Кростық |
30 |
9,4 |
Аппараттық бөлмеде 2 монтажды шкаф, ал кростыққа 1 монтажды шкаф орнатылады.
Аппараттық бөлмеде монтажды шкафтың орналасуы 3- суретте келтірілген.
1 м
1 м
Монтажды шкаф
Монтажды шкаф
3-сурет – ақпараттық бөлмеде монтажды шкафтың орналасуы
1 м
1 м
Монтажды шкаф
4-сурет – кростық бөлмеде монтажды шкафтың орналасуы
Желілік ОЖ орнатылған компьютер
ақпаратты тапсыру кезінде
Тәжірибеде бұлардың біріншісі жиі қолданылады, ол ақпараттық розеткадағы розеткалық модуль мен қабат кросстығындағы коммутациялық панельді қосатын, максималды ұзындығы 90м үздіксіз кабельмен қүрылған. Екінші түрінде бір тракты екі түрлі типті, бірақ эквивалентті беріліс сипаттамаларымен кабельдің тізбекті қосылуымен кұрылады. Мұнда І80ЛЕС 11801 халықаралық стандартына сәйкес мұндай кабельдің екі комбинациялары мүмкін: көпжұпты қосу төрт сыңарлы және дөңгелек қосуы жазық, жұп сандары бірдей (тәжірибеде бұл 4 жұп).
Көшу нүктесі техникалык
ғимараттардың коммутациялық
ҚК
ҚК
ҚК
АН
АР
АР
АР
АР
СР
MUTOA
ҚК - Қабат кростығы, АР - Ақпараттық розетка, АН - Ауысу нүктесі, СР - консолидациялық нүкте, МUТОА - телекоммуникациялық розетка.

- Кабельное цифровое телевидение
- Кабель оптический связь волокно трасса
- Кабинет черчения
- Кабінеты і калекцыі пры вышэйшых навучальных установах на тэрыторыі Беларусі ў XVIII- пачатку XX стст
- Кава на ринку України
- Кавитация
- Кавказкая кухня
- Кoнтрoль тa нaгляд у системi держaвнoї служби Укрaїни
- Кoнфликты в cиcтеме упpaвления и cтpaтегии иx пpеoдoления
- Кoнфликты в упрaвлении, ocнoвные пути, метoды и cредcтвa их рaзрешения
- Кoнцeпция гocудapcтвeннoй cлужбы в PФ
- Кабардино-балкарская кухня
- "Кабацкая глава" в жизни и творчестве Сергея Есенина
- Кабельдік – желілік тораптар