Автомобиль көлiгi туралы

Автомобиль  көлiгi туралы

Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 4 шiлдедегi N 476 Заңы     

 Осы  Заң автомобиль көлiгi саласында  тасымалдаушылар, жолаушылар, жүк  жөнелтушiлер, жүк алушылар, басқа  да жеке және заңды тұлғалар  арасында туындайтын қатынастарды  реттейдi.

1-тарау.  Жалпы ережелер 1-бап. Осы Заңда пайдаланылатын негiзгi ұғымдар     

 Осы  Заңда мынадай негiзгi ұғымдар  пайдаланылады: 
      1) автобус - жүргiзушiнiң орнын қоспағанда, сегiзден аса отыратын орны бар, жолаушылар мен багаж тасымалына арналған автокөлiк құралы;     

2) автовокзал - жолаушылар легi тәулiгiне бес  жүзден астам адам болатын,  жолаушыларға және автобустардың  жүргiзушiлерiне қызмет етуге арналған  және оған: жетпiс бестен астам  адам сиятын күту залы және  билет кассалары бар күрделi ғимарат, жүргiзушiлердi медициналық куәландыру және алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету пункттерi, сақтау камералары, жолаушыларды отырғызуға және түсiруге арналған перрон, автобустар тұратын алаң, автобустарды қарау посттары, диспетчерлiк пункттер және ана мен бала бөлмесi кiретiн құрылыстар кешенi;     

3) автокөлiк  құралдарын техникалық пайдалану  - автокөлiк құралдарын қауiпсiз  пайдалануды ұйымдастыруға және  қамтамасыз етуге бағытталған  iс-шаралар, техникалық әсер ету  (диагностикалау, техникалық қызмет ету, жөндеу) кешенi;     

4) автомобиль  көлiгi - негiзгi қызмет аясы автокөлiк  құралдары мен инфрақұрылымды  пайдалана отырып, жолаушылар, багаж,  жүктер мен почта тасымалын  ұйымдастыру және жүзеге асыру  болып табылатын экономика саласы;      

5) автомобиль көлiгi инфрақұрылымы - тасымалдың үздiксiз процесiн, сондай-ақ автокөлiк құралдарының қауiпсiз пайдаланылуын қамтамасыз ететiн құрылыстар кешенi (автовокзалдар, автостанциялар, жүк терминалдары, автокөлiк құралдарына техникалық қызмет ету және оларды жөндеу станциялары (шеберханалары), автокөлiк құралдары сақталатын құрылыстар);     

6) автомобиль  көлiгi құралы (бұдан әрi - автокөлiк  құралы) - автобустар, шағын автобустар, жеңiл және жүк автомобильдерi, автомобиль тiркемелерi, ершiктi тартқыштарға жартылай тiркемелер, сондай-ақ арнайы бейiмделген автомобильдер (жүктердiң белгiлi бiр түрлерiн тасымалдауға арналған) және арнаулы автомобильдер (әртүрлi, көбiнесе көлiкке арналмаған жұмыстарды орындайтын) кiретiн автомобиль көлiгi жылжымалы құрамының бiрлiгi;     

7) автомобильмен  тасымалдау - автомобиль жолдары  арқылы автокөлiк құралдарымен  жүзеге асырылатын жолаушылар, багаж,  жүктер немесе почта тасымалы;      

8) автомобильмен  тасымалдаушы (бұдан әрi - тасымалдаушы) - меншiк құқығымен немесе өзге  де заңды негiздерде автомобиль көлiгi құралдарына иелiк етушi, жолаушыларды, багажды, жүктердi немесе почтаны тасымалдауда ақыға немесе жалға қызметтер көрсететiн және соған белгiленген нысанда берiлген лицензиясы немесе тиiстi рұқсаты бар заңды немесе жеке тұлға;     

9) автостанция  - жолаушылар легi тәулiгiне бес  жүз адамнан аз болатын, жолаушыларға  және автобустардың жүргiзушiлерiне  қызмет етуге арналған және  оған: жетпiс бес адамға дейiн  сиятын күту залы және билет  кассалары бар күрделi ғимарат,  сақтау камералары, жолаушыларды отырғызуға және түсiруге арналған перрон, автобустар тұратын алаң, диспетчерлiк пункттер кiретiн құрылыстар кешенi;     

10) багаж  - Жолаушылар мен багаж тасымалы  ережелерiнде белгiленген нормалар  шегiнде, буылып-түйiлген және  автобустың, шағын автобустың багаж бөлiмшесiнде немесе автобусқа, шағын автобусқа iлесiп жүретiн багаж автомобилiнде, сондай-ақ тасымалдаушымен қосымша келiсiм негiзiнде таксимен тасымалданатын жолаушы мүлкi;      

11) жеңiл  автомобиль - жолаушылар мен багажды автомобильмен тасымалдауға арналған және жүргiзушiнiң орнын қоспағанда, отыратын орны сегiзден аспайтын автокөлiк құралы;      

12) жолаушы  - автомобильмен тасымалдауға жасалған  шарт негiзiнде немесе өзге  де заңды негiзде тасымалдаушы  көрсететiн қызметтердi пайдаланатын жеке тұлға;     

13) жолаушыларды  және багажды автомобильмен тұрақты  емес тасымалдау - тасымалдаушылар  автобустарды, шағын автобустарды, шағын шағын автобустарды пайдалана  отырып, аралық пункттерде жолаушылар  отырғызбай, бастапқы және соңғы пункттер арасында жүзеге асыратын, бiржолғы (тұрақты емес) сипаттағы тасымалдар;     

14) жолаушыларды  және багажды автомобильмен тұрақты  тасымалдау - тасымалдаушылар автобустарды, шағын автобустарды пайдалана  отырып, алдын ала келiсiлген жол  жүру маршруттары, бастапқы және соңғы пункттерi, жолаушылар отырғызу және түсiру пункттерi белгiленген қозғалыс кестелерi бойынша жүзеге асыратын тасымалдар;     

15) жолдама  парақ - автокөлiк құралының жұмысын  есепке алуға арналған, тасымалдаушы  автокөлiк құралының жүргiзушiсiне беретiн құжат;     

16) жүк  алушы - жүктi автомобильмен тасымалдау  шарты негiзiнде немесе өзге  де заңды негiздерде жүк алуға  уәкiлеттi жеке немесе заңды тұлға;      

17) жүк  жөнелтушi - оның атынан жүк жөнелту  ресiмделетiн жеке немесе заңды тұлға;     

18) жүктер - Автомобиль көлiгiмен жүк тасымалдау  ережелерiмен белгiленген талаптарға  сәйкес тасымалдауға қабылданған  мүлiк;     

19) қалааралық  облысаралық автомобильмен тасымалдау - тасымалдаушылар екi немесе бiрнеше  облыс шегiнде қалалар немесе өзге де елдi мекендер арасында жүзеге асыратын тасымалдар;     

20) қалааралық  облысiшiлiк автомобильмен тасымалдау - тасымалдаушылар бiр облыс шегiнде  қалалар немесе өзге де елдi  мекендер арасында жүзеге асыратын  тасымалдар;     

21) қалалық  автомобильмен тасымалдау - тасымалдаушы қаланың белгiленген шекаралары шегiнде жүзеге асыратын тасымалдар;     

22) қала  маңындағы автомобильмен тасымалдау - қалалық тасымалдауға жатпайтын  және тасымалдаушылар қаланың  немесе өзге де елдi мекеннiң  белгiленген шекарасынан бастап өлшенетiн қашықтығы елу шақырымға дейiнгi маршруттарда жүзеге асыратын тасымалдар;     

23) қол  жүгi - салмақ және көлем өлшемдерi Автомобиль көлiгiмен жолаушылар  және багаж тасымалдау ережелерiнде  белгiленген талаптарға сәйкес  келетiн, жолаушының автобус, шағын автобус немесе такси салонында тасымалдайтын жеке заттары;     

24) мемлекеттiк  көлiктiк бақылау (бұдан әрi - көлiктiк  бақылау) - жеке және заңды тұлғалардың  Қазақстан Республикасының автомобиль  көлiгi саласындағы заңнамасы  талаптарын сақтауын тексеру мақсатында уәкiлеттi орган жүргiзетiн iс-шаралардың жиынтығы;     

25) такси  - Автомобиль көлiгiмен жолаушылар  және бағалық тасымалдау ережелерiне  сәйкес жабдықталған, жолаушыларды  және багажды автомобильмен тасымалдауға  арналған жеңiл автомобиль;     

26) тексеру  - шаруашылық субъектiлерiнiң Қазақстан  Республикасының автомобиль көлiгi  саласындағы заңнамасы талаптарын  сақтауын айқындау мақсатында  жасалатын бақылау функцияларын  жүзеге асыратын мемлекеттiк органдардың  iс-әрекетi;     

27) уәкiлеттi орган - көлiк саласында мемлекеттiк  саясатты iске асыруды, Қазақстан  Республикасының көлiк кешенi  қызметiн үйлестiрудi және реттеудi  жүзеге асыратын орталық атқарушы  орган;     

28) халықаралық  автомобильмен тасымалдау - тасымалдаушылар  әр түрлi мемлекеттер аумағында орналасқан мекендер арасында жүзеге асыратын тасымалдар;      

29) шағын  автобус - жасаушы завод жүргiзушiнiң  орнын қоспағанда, отыратын орны  он алтыдан аспайтын етiп көздеген, ерекше шағын сыныптағы автобус. 
           2-бап. Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi туралы заңдары     

 Қазақстан  Республикасының автомобиль көлiгi  туралы заңдары Қазақстан Республикасының  Конституциясына негiзделедi және  осы Заң мен Қазақстан Республикасының  өзге де нормативтiк құқықтық  актiлерiнен тұрады. 
      Егер Қазақстан Республикасы бекiткен халықаралық шартта осы Заңдағыдан өзгеше ережелер белгiленсе, халықаралық шарттың нормалары қолданылады.     

3-бап.  Осы Заңның қолданылу  аясы     

 Осы  Заңның күшi Қазақстан Республикасының  заңдарына сәйкес автомобиль көлiгi саласындағы қызметтi жүзеге асыратын барлық жеке және заңды тұлғаларға қолданылады. 
      Қазақстан Республикасы астанасының мәртебесi туралы заңнамалық актiде астанада жолаушылар мен багажды тасымалдаудың ерекшелiктерi белгiленуi мүмкiн.     

4-бап.  Автомобиль көлiгi  саласындағы қызметтi жүзеге асырудың негiзгi принциптерi     

 Автомобиль  көлiгi саласындағы жұмыстар мен  көрсетiлетiн қызметтер мынадай  негiзгi принциптер негiзiнде жүзеге  асырылады: 
      1) адамдар қауiпсiздiгiнiң, олардың өмiрi мен денсаулығын сақтаудың, табиғатты және мәдени құндылықтарды қорғаудың басымдығы; 
      2) автомобиль көлiгi саласындағы жұмыстарды және көрсетiлетiн қызметтердi жүзеге асыру кезiнде жеке және заңды тұлғалар құқықтарының теңдiгi; 
      3) тұтынушының автомобиль көлiгi саласында көрсетiлетiн қызметтердi таңдау еркiндiгiн, соның iшiнде тасымалдаушының меншiктi автокөлiк құралдары мен көрсетiлетiн қызметтерiн пайдалану арасындағы таңдау еркiндiгiн қамтамасыз ету; 
      4) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес автомобиль көлiгi саласындағы жұмыстарға және көрсетiлетiн қызметтерге баға еркiндiгiн қамтамасыз ету.     

5-бап.  Автомобиль көлiгiн  жұмылдыру дайындығын қамтамасыз ету және оны төтенше жағдайларды 
              жоюға тарту     

 Автомобиль  көлiгiн жұмылдыру дайындығын, азаматтық  қорғаныс және авариялық-құтқару  жұмыстары бойынша iс-шараларды  қамтамасыз етуге байланысты  қатынастар Қазақстан Республикасының  арнайы заң актiлерiмен реттеледi. 
      Табиғи және техногендiк сипаттағы төтенше жағдайлар туындаған кезде, сондай-ақ төтенше жағдай енгiзiлген кезде мемлекеттiк органдар Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен материалдық шығындар мен залалды кейiннен өтей отырып, өздерiне берiлген өкiлеттiктер шегiнде тасымалдаушыларды төтенше жағдайларды жоюға байланысты жұмыстарды орындауға тартуға құқылы.      

6-бап.  Автомобиль көлiгiндегi экологиялық санитарлық-эпидемиологиялық қауiпсiздiк және өрт      қауiпсiздiгi     

 Автомобиль  көлiгiндегi экологиялық, санитарлық-эпидемиологиялық қауiпсiздiк және өрт қауiпсiздiгi Қазақстан Республикасының нормативтiк құқықтық актiлерiмен регламенттеледi.     

7-бап.  Тасымалдаушыларға  және автокөлiк  құралдарына тасымал қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету бөлiгiнде 
              қойылатын талаптар     

1. Жолаушылар, багаж және жүк тасымалына: 
      1) Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi туралы заңдарына сәйкес бiлiктiлiгiн және кәсiби жарамдылығын растайтын құжаттары; 
      2) тасымалдың тиiстi түрiн жүзеге асыруға жарамды және техникалық регламенттердiң талаптарына сай келетiн автокөлiк құралдары бар тасымалдаушылар жiберiледi. 
      2. Автобустармен, шағын автобустармен жолаушылар тасымалдауға кем дегенде жиырма бiр жастағы, тиiстi санаттағы жүргiзушi куәлiгi бар жүргiзушiлер жiберiледi. 
      3. Автобустарда багаж қоятын бөлiмшеден тыс орында жүк, оның iшiнде багаж тасымалдауға тыйым салынады. 
      4. Таксимен тасымалдауды жүзеге асыруға кемiнде төрт есiгi бар, сериялы шығарылатын жеңiл автомобильдердi пайдалануға жол берiледi. 
      Арнаулы, соның iшiнде толығынан қолмен басқарылатын, сондай-ақ рулi оң жақтан басқарылатын автокөлiк құралдарын такси тасымалдары үшiн пайдалануға тыйым салынады.      

8-бап.  Автомобильмен тасымалдаудың  түрлерi     

1. Автомобильмен  тасымалдау: 
      1) жолаушылар мен багаж тасымалына; 
      2) жүк тасымалына; 
      3) почта тасымалына бөлiнедi. 
      2. Қатынас түрлерi бойынша жолаушыларды және багажды автомобильмен тасымалдау халықаралық, қалааралық облысаралық, қалааралық облысiшiлiк, қалалық, қала маңындағы және елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын тасымалдау болып бөлiнедi. 
      3. Жолаушыларды және багажды автомобильмен тасымалдау ұйымдастыру сипаты бойынша тұрақты және тұрақты емес болып бөлiнедi.      

9-бап.  Автокөлiк құралдарын  жүргiзушiлердiң еңбегi мен тынығуы режимiн тiркейтiн бақылау             қондырғыларымен (тахографтармен) жабдықтау жөнiндегi талаптар     

 Жүргiзушiлердiң  еңбегi мен тынығуы режимiн тiркейтiн бақылау қондырғыларымен (тахографтармен): 
      1) қауiптi жүктердi автомобильмен тасымалдауды; 
      2) жолаушыларды, багаж бен жүктi автомобильмен халықаралық тасымалдауды; 
      3) жолаушыларды және багажды автомобильмен тұрақты және тұрақты емес қалааралық облысаралық тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде пайдаланылатын автобустар, жүк автомобильдерi, соның iшiнде арнайы бейiмделген автомобильдер жабдықталуға тиiс.

2-тарау.Автомобиль саласындағы мемлекеттiк реттеу     

10-бап. Автомобиль көлiгi саласындағы мемлекеттiк реттеудiң негiзгi мiндеттерi     

 Автомобиль  көлiгi саласындағы мемлекеттiк  реттеудiң негiзгi мiндеттерi мыналар  болып табылады: 
      1) экономиканың және халықтың автомобильмен тасымалдауға және өзге де жұмыстар мен көрсетiлетiн қызметтерге деген мұқтажын қамтамасыз ету үшiн жағдайлар жасау; 
      2) жеке және заңды тұлғалардың заңды құқықтары мен мүдделерiн, сондай-ақ мемлекеттiң ұлттық мүдделерiн қорғау; 
      3) халықаралық автомобильмен тасымалдау рыногында отандық тасымалдаушылардың бәсекеге қабiлеттiлiгi үшiн жағдайлар жасау; 
      4) автомобильмен тасымалдаудың iшкi рыногын қорғау; 
      5) автомобиль көлiгiнiң инфрақұрылымын одан әрi дамыту.     

11-бап.  Автомобиль көлiгi  саласындағы мемлекеттiк реттеу және бақылау     

1. Автомобиль  көлiгi саласындағы мемлекеттiк  реттеу құқықтық қамтамасыз ету,  лицензиялау, техникалық реттеу, Қазақстан Республикасының автомобиль  көлiгi туралы заңдарының сақталуын  бақылауды жүзеге асыру арқылы iске асырылады. 
      2. Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi туралы заңдарының сақталуын мемлекеттiк бақылауды Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген құзыретi шегiнде уәкiлеттi орган және басқа да мемлекеттiк органдар жүзеге асырады. 
      3. Қазақстан Республикасының аумағы бойынша автокөлiк құралдарының жүрiп-тұруын бақылау Қазақстан Республикасының Мемлекеттiк шекарасы арқылы автокөлiк құралдарын өткiзу пункттерiнде және Қазақстан Республикасының аумағындағы көлiктi бақылау посттарында жүзеге асырылады. 
      Техникалық бақылау құралдарымен жарақталмаған Қазақстан Республикасының Мемлекеттiк шекарасы арқылы автокөлiк құралдарын өткiзу пункттерiн және көлiктi бақылау посттарын құруға жол берiлмейдi. Қазақстан Республикасының мемлекеттiк шекарасы арқылы автокөлiк құралдарын өткiзу пункттерiнiң және Қазақстан Республикасының аумағындағы көлiктi бақылау посттарының тiзбесiн Қазақстан Республикасының Үкiметi бекiтедi.     

12-бап.  Қазақстан Республикасы  Үкiметiнiң құзыретi     

 Қазақстан  Республикасының Үкiметi: 
      1) автомобиль көлiгi саласында мемлекеттiк саясатты әзiрлейдi; 
      2) автомобиль көлiгi саласында халықаралық ынтымақтастықты жүзеге асырады; 
      3) Қазақстан Республикасының аумағы бойынша тасымалдарды жүзеге асыру кезiнде автокөлiк құралдарының жүрiп-тұру тәртiбiн айқындайды; 
      4) автомобиль көлiгi саласында лицензиялау ережелерiн, соның iшiнде лицензиаттарға қойылатын бiлiктiлiк талаптарын бекiтедi; 
      5) Қазақстан Республикасының аумағында автокөлiк құралдарымен тасымалдауға жол берiлетiн қауiптi жүктердiң тiзбесiн бекiтедi; 
      6) Қазақстан Республикасының аумағы бойынша Автокөлiк құралдарымен қауiптi жүктердi тасымалдау ережелерiн, қауiптi жүктер тасымалдайтын жүргiзушiлер мен автокөлiк құралдарына қойылатын бiлiктiлiк талаптарын бекiтедi; 
      7) тасымалдаушыларды төтенше жағдайларды жоюға тарту тәртiбiн айқындайды; 
      8) алып тасталды 
      9) алып тасталды 
      10) Автомобиль көлiгi құралдарын техникалық пайдалану ережелерiн бекiтедi; 
      11) автомобиль көлiгi саласындағы техникалық регламенттердi бекiтедi. 
          13-бап. Уәкiлеттi органның құзыретi     

 Уәкiлеттi орган: 
      1) автомобиль көлiгi саласындағы мемлекеттiк саясатты iске асырады; 
      2) өз құзыретi шегiнде автомобиль көлiгi саласында халықаралық ынтымақтастықты жүзеге асыруға қатысады және халықаралық ұйымдар мен шет мемлекеттерде Қазақстан Республикасының мүдделерiн бiлдiредi; 
      3) автомобиль көлiгi саласындағы нормативтiк құқықтық актiлердiң жобаларын әзiрлейдi; 
      4) жолаушыларды және багажды автомобильмен қалааралық облысаралық (астананы және республикалық маңызы бар қалаларды қоса алғанда) тұрақты тасымалдауды ұйымдастырады, тиiстi облыстардың (астана мен республикалық маңызы бар қалалардың) жергiлiктi атқарушы органдарымен көрсетiлген маршруттар бойынша қозғалыс кестесiн келiседi; 
      5) жолаушыларды және багажды автомобильмен халықаралық тұрақты тасымалдауды ұйымдастырады, аталған тасымалдардың маршруттары бойынша қозғалыс кестесiн келiседi; 
      6) жолаушыларды және багажды автомобильмен халықаралық және қалааралық облысаралық тұрақты тасымалдау маршруттарының тiзiлiмiн жүргiзедi; 
      7) Қазақстан Республикасының лицензиялау туралы заңнамасына сәйкес лицензиялануға жататын қызметтiң жекелеген түрлерiн лицензиялауды жүзеге асырады; 
      8) Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi саласындағы заңдарының сақталуын бақылауды ұйымдастырады және жүзеге асырады; 
      9) автомобиль көлiгi саласында мемлекеттiң қоғамдық бiрлестiктермен және заңды тұлғалардың қауымдастықтар (одақтар) нысанындағы бiрлестiктерiмен өзара iс-қимылын қамтамасыз етедi; 
      10) Автомобиль көлiгiмен жолаушылар және багаж тасымалдау  ережелерiнбекiтедi; 
      11) Автомобиль көлiгiмен жүк тасымалдау ережелерiн бекiтедi; 
      12) автомобиль көлiгi саласындағы техникалық регламенттердi әзiрлейдi; 
      13) алып тасталды 
      14) алып тасталды 
      15) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес Жүргiзушiлердiң еңбегi мен тынығуын ұйымдастыру ережелерiн, автокөлiк құралдарын еңбек пен тынығу режимiн тiркейтiн бақылау қондырғыларымен жарақтандыру жөнiндегi талаптарды бекiтедi; 
      16) алып тасталды 
      17) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жолаушыларды және багажды қалааралық облысiшiлiк, қалалық, қала маңындағы және елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын автомобильмен тұрақты тасымалдау тарифтерi есебiнiң әдiстемесiн бекiтедi. 
      18) алып тасталды 
           14-бап. Облыстардың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың) жергiлiктi өкiлдi және атқарушы органдарының құзыретi     

1. Облыстардың  (республикалық маңызы бар қаланың,  астананың) жергiлiктi өкiлдi органдары: 
      1) жолаушыларды және багажды автомобильмен тасымалдауды, соның iшiнде елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын тасымалдарды дамыту бағдарламасын бекiтедi; 
      2) өз құзыретi шегiнде жолаушылар көлiгiн дамытудың кешендi схемасын және жол жүрiсiн ұйымдастыру жобаларын бекiтедi; 
      3) шалғай елдi мекендерде тұратын балаларды жалпы бiлiм беретiн мектептерге тасымалдаудың схемасы мен тәртiбiн бекiтедi. 
      4) алып тасталды 
      2. Облыстардың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың) жергiлiктi атқарушы органдары: 
      1) жолаушыларды және багажды қалааралық облысiшiлiк, қалалық, қала маңындағы және елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын тұрақты тасымалдауларды ұйымдастырады, олардың маршруттарын бекiтедi, оларға қызмет көрсету құқықтарына конкурс ұйымдастырады және өткiзедi, маршруттар бойынша қозғалыс кестелерiн бекiтедi; 
      2) автовокзалдар мен автостанциялардың тiзiлiмiн жүргiзедi; 
      3) жолаушыларды және багажды қалалық, қала маңындағы, елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын және қалааралық облысiшiлiк автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарының тiзiлiмiн жүргiзедi; 
      4) таксимен жолаушылар және багаж тасымалдауды ұйымдастырады; 
      5) шалғай елдi мекендерде тұратын балаларды жалпы бiлiм беретiн мектептерге тасымалдауды ұйымдастырады; 
      6) жолаушыларды және багажды автомобильмен тасымалдауды, соның iшiнде елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын тасымалдарды дамыту бағдарламасын әзiрлейдi; 
      7) жолаушылар көлiгiн дамытудың кешендi схемасын және жол жүрiсiн ұйымдастыру жобаларын әзiрлейдi. 
      8) алып тасталды     

15-бап.  Уәкiлеттi органның  лауазымды адамдарының автомобиль көлiгi саласында мемлекеттiк 
               бақылауды жүзеге асыру кезiндегi құқықтары мен мiндеттерi     

1. Уәкiлеттi органның лауазымды адамдарының: 
      1) Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген тәртiппен және жағдайларда осы Заңның 11-бабының 3-тармағында көзделген өткiзу пункттерiнде автокөлiк құралдарын тоқтатуға; 
      2) Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi туралы заңдарының бұзылуы туралы тексерулердi жүзеге асыруға және актiлер жасауға, жолсыздықтарды жою туралы орындалуға мiндеттi нұсқамалар беруге; 
      3) Қазақстан Республикасының әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы  заңдарынасәйкес әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы хаттамалар жасауға, әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы iстер бойынша iс жүргiзудi жүзеге асыруға құқығы бар. 
      2. Уәкiлеттi органның лауазымды адамдары: 
      1) жеке және заңды тұлғалардың автомобиль көлiгi қызметi мәселелерi жөнiндегi өтiнiштерiн қарауға және олар бойынша тиiстi шаралар қолдануға; 
      2) Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi саласындағы заңдарының сақталуын бақылауды жүзеге асыруға мiндеттi. 
      3. Автомобиль көлiгi саласындағы мемлекеттiк бақылауды жүзеге асыру кезiнде уәкiлеттi органның лауазымды адамдарының үстiнде қызметтiк нысанды киiмi, кеудеге таққан нөмiрлi белгiлерi болуға және талап ету бойынша қызметтiк куәлiгiн көрсетуге тиiс. 
      Қызметтiк нысанды киiмнiң, кеудеге тағатын нөмiрлi белгiлердiң, қызметтiк куәлiктiң үлгiлерiн уәкiлеттi орган бекiтедi.     

16-бап.  Автомобиль көлiгi  саласындағы лицензиялау     

 Автомобиль  көлiгi саласындағы кәсiпкерлiк  қызметтiң жекелеген түрлерi Қазақстан Республикасының лицензиялау туралы заңдарына сәйкес берiлетiн лицензия негiзiнде жүзеге асырылады.     

17-бап.  Сәйкестiктi растау     

1. Автомобиль  көлiгi саласындағы автокөлiк құралдарының, автокөлiкке арналған жабдықтардың, олардың өмiрлiк циклi процестерiнiң сәйкестiгiн растау Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады. 
      2. Шет мемлекет берген сәйкестiктi растау саласындағы құжат Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес танылады. 
           18-бап. Автомобиль көлiгi саласындағы мiндеттi сақтандыру     

1. Қазақстан  Республикасының аумағында автокөлiк  құралдарын пайдалануға олардың  иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгi  мiндеттi сақтандырылған жағдайда  ғана жол берiледi. 
      2. Жолаушылар мен багаж тасымалдауды жүзеге асыру үшiн пайдаланылатын автокөлiк құралдарымен жол жүрген кезде жолаушылардың өмiрiне, денсаулығына және мүлкiне келтiрiлген зиян үшiн тасымалдаушының жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгi де мiндеттi сақтандырылуға жатады. 
      3. Автокөлiк құралдары иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру және тасымалдаушылардың жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру бойынша сақтандыру сыйлықақылары мен сақтандыру төлемдерiнiң мөлшерi, сондай-ақ сақтандырудың осы түрлерiн (кластарын) ұстау және оларды жүргiзу шарттары бойынша қосымша талаптар Қазақстан Республикасының сақтандырудың осы түрлерi (кластары) туралы заң актiлерiмен белгiленедi.     

19-бап.  Тарифтер     

1. Жолаушыларды  және багажды қалалық, қала маңындағы және елдi мекендердi: кенттердi, ауылдарды (селоларды) аудан немесе облыс орталықтарымен, республикалық маңызы бар қалалармен (астанамен) жалғастыратын автомобильмен тұрақты тасымалдауға арналған тарифтер Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен бекiтiлетiн, аталған жолаушылар және багаж тасымалдарына арналған тарифтердi есептеу әдiстемесiне сәйкес айқындалады. 
      Тарифтер осы тармақта аталған тасымалдау шығындарын жаппаған жағдайда жергiлiктi атқарушы органдар белгiленген тариф пен тасымалдаудың нақты шығындары арасындағы айырманы тасымалдаушыға тиiстi бюджет қаражаты есебiнен өтейдi. 
      2. Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген жағдайларда, автомобиль көлiгi саласындағы жұмыстар мен көрсетiлетiн қызметтердiң бағаларын (тарифтердi) мемлекеттiк реттеу енгiзiледi.     

2-1-тарау.  Автомобиль көлiгi  саласындағы көлiктiк  бақылауды жүзеге  асыру     

19-1-бап.  Көлiктiк бақылау  жүргiзудiң мәнi  мен мақсаты     

1. Көлiктiк  бақылау жеке және заңды тұлғалар Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi саласындағы заңнамасына сәйкес жүзеге асыратын қызметке жүргiзiледi. 
      2. Көлiктiк бақылау жүргiзудiң мақсаты Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi саласындағы заңнамасы талаптарының сақталуын қамтамасыз ету болып табылады. 
      3. Уәкiлеттi орган орталық және жергiлiктi атқарушы органдармен өзара iс-қимыл жасайды, бiрлескен бақылау шараларын қабылдайды, өзара ақпарат алмасуды қамтамасыз етедi.      

19-2-бап.  Автомобиль көлiгi  саласындағы көлiктiк бақылаудың түрлерi     

1. Көлiктiк  бақылау мына түрлерге бөлiнедi: 
      1) Қазақстан Республикасының аумағы арқылы автокөлiк құралдарының өтуiн бақылау; 
      2) автомобиль көлiгiндегi шаруашылық субъектiлерiнiң Қазақстан Республикасының автомобиль көлiгi саласындағы заңнамасын, Қазақстан Республикасы ратификациялаған, автомобиль көлiгiнiң жұмыс iстеу тәртiбiн айқындайтын халықаралық шарттарды, сондай-ақ автокөлiк қызметтерiн көрсету саласындағы лицензиялық ережелердi сақтауын инспекторлық тексерулер. 
      Тексеру түрлерi: 
      жоспарлы - уәкiлеттi орган жоспарлаған, алдыңғы тексерулерге қарай Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген уақыт аралығы ескерiлiп жүргiзiлетiн тексеру; 
      жоспардан тыс - қоғамдық тәртiпке, халықтың денсаулығына, қоршаған ортаға, ұлттық қауiпсiздiкке төнген қауiптi жедел жоюды талап ететiн, сондай-ақ шағымдарға, өтiнiштер мен арыздарға шұғыл назар аударуды талап ететiн қалыптасқан әлеуметтiк-экономикалық ахуалға байланысты тағайындалатын тексеру; 
      қарсы - тексеру жүргiзген кезде мемлекеттiк органдарда көрсетiлген тұлғаларға байланысты қосымша ақпарат алу қажеттiгi туындаған жағдайда үшiншi тұлғаларға қатысты жүргiзiлетiн тексеру; 
      рейдтiк - бiрнеше шаруашылық субъектiлерiнiң қызметiн олардың Қазақстан Республикасы заңнамасының жекелеген талаптарын сақтауы мәселелерi бойынша бiр мезгiлде қамтитын тексеру. 
      2. Тексеру жүргiзу Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген жағдайларды қоспағанда, тасымалдаушының және көлiк кәсiпорнының қызметiн тоқтатпауға тиiс. 
      Уәкiлеттi орган заңды тұлғаның өзiне тексеру жүргiзiлу-жүргiзiлмеуiне қарамастан заңды тұлғаның құрылымдық бөлiмшелерiн тексеруге құқылы.     

Автомобиль көлiгi туралы