Функция туралы

                                                             KAZAK TILI

 

. «Анау» сөзі қай сөз  табы екенін белгілеңіз. С) Есімдік. 

2. «Ешбір» сөзі есімдіктің  қай мағыналық түрі екенін  белгілеңіз. А) Болымсыздық. 

3. Жіктеу есімдігін көрсетіңіз. С) Мен, сен. 

4. Есімдікті табыңыз. С)  Сонау, мына.

5. Белгісіздік есімдікті  табыңыз. А) Әлденеше, әлдекім. 

6. Сілтеу есімдігін табыңыз.  С) Осы. 

7. Барыс жалғауында тұрған  өздік есімдігін табыңыыз. А) Өзіне. 

8. Болымсыздық есімдігін  белгілеңіз. В) 

9. Жалпылау есімдігін  белгілеңіз. А) Барлық.

10. Белгісіздік есімдігін  белгілеңіз. А) Біреу. 

11. Сілтеу есімдігін белгілеңіз. В) Бұл,сол. 

12. Сілтеу есімдігін белгілеңіз. Е) Мына, мынау. 

13. Сұрау есімдігін белгілеңіз. С) кңім, неше.

14. Өздік есімдігін белгілеңіз. С) Өзім, өзіме. 

15. Жалпылау есімдігін  белгілеңіз. Е) Барлық, кімде-кім. 

16. Белгісіздік есімдігін  белгілеңіз. Е) Әркім, әрбір. 

17. Болымсыздық есімдігін  белгілеңіз. В) Ешкім, ешқайсысы. 

18. Есімдікті табыңыз.  Д) Ол, біз. 

19. Дара есімдікті табыңыз.  Д) Мен, мынау. 

20. Сұрау есімдігін табыңыз.  Е) Қашан. 

21. Сұрау есімдігін көрсетіңіз. В) Қайдағы. 

22. Сұрау есімдігінің септелген  түрін көрсетіңіз. В) Неден? 

23. Сұрау есімдігінің тәуелденген  түрін көрсетіңіз. Е) Нешеуі?

24. Сұрау есімдігінің көпше  түрін көрсетіңіз. А) Нелер.?

25. Сұрау есімдігінің жіктелген  түрін көрсетіңіз. С) Кіммін?

26. Өздік есімдігін табыңыз.  С) Өзім.

27. Өздік есімдігін көрсетіңіз. В) Өзіңіз.

28. Өздік есімдігі бар  тіркесті табыңыз. С) Өз елім.

29. Тәуелдік жалғаулы өздік  есімдігін табыңыз. А) Өзім.

30. Өздік есімдігі бар  тіркесті табыңыз. В) Өз заты.

31. Өздік есімдігі қатысқан  мақал-мәтелді табыңыз. Е) Кісі  елінде сұлтан болғанша, өз еліңде  ұлтан бол. 

32. Өздік есімдігі бар  тіркесті табыңыз. Е) Өзім оқимын.

33. Өздік есімдігін табыңыз.  Д) Өзіміз.

34. Өздік есімдікті тіркесті  табыңыз. А) Өз баласы.

35. Септеулік тіркесті  табыңыз. Е) Өзінен 

36. Өздік есімдігі қатысқан  мақал-мәтелді табыңыз. С) Өз  басыңды дауға берсең де, жолдасыңды  жауға берме. 

37. Өздік есімдікті тіркесті  табыңыз. Е) Өз арманым. 

38. Өздік есімдігі қатысқан  қанаттты сөзді табыңыз. Д)  Өз ұлтын сыйламау, оны мақтаныш  етпеу-сатқындықтың белгісі. 

39. «Қанша? Неше?» сөздері  есімдіктің қай түріне жататынын  анықтаңыз. А) Сұрау есімдігі.

40. Барыс септік жалғаулы  сұрау есімдігін көрсетіңіз. А)  Неге?

41. Сұрау есімдігінің көптеген  түрін көрсетіңіз. А) Кімдер?

42. Сұрау есімдігінің І  жақта жіктелген түрін көрсетіңіз. С) Кімбіз.

43. Сұрау есімдігінің тәуелденген  түрін көрсетіңіз. А) Неше?

44. Өздік есімдігін табыңыз.  Д) Өзіміз.

45. Өздік есімдігін көрсетіңіз. В) Өздері.

46. Өздік есімдігі қатысқан  тіркесті табыңыз. А) Өз кітабы.

47. Өздік есімдігі қатысқан  сөз тіркесін көрсетіңіз. В) Өз  тағдыры. 

48. «Өзім, өзің» сөздері  есімдіктің қай түріне жататынын  анықтаңыз. В) Өздік есімдігі.

49. Өздік есімдігі қатысқан  мақал-мәтелді табыңыз. В) Ел-елдің  бәрі жақсы, 

 Өз елің бәрінен  жақсы. 

50. Өздік есімдігін табыңыз.  Д) Өздеріңіз. 

51. Өздік есімдігі қатысқан  тіркесті табыңыз. В) Өз жұмысы.

52. Өздік есімдігі қатысқан  нақыл сөзді табыңыз. А) Өз  қадірін білмеген-ер қадірін білмейді.

53. Тәуелдік жалғаулы өздік  есімдігін табыңыз. В) Өзің.

55. Өздік есмідігін көрсетіңіз. Е) Өзі. 

56. Өздік есімдігі қатысқан  тіркесті табыңыз. Д) Өз өмірі. 

57. Өздік есімдігі қатысқан  сөз тіркесін көрсетіңіз. А) Өзіміздің  балалар. 

58. Өздік есімдігі қатысқан  тіркесті табыңыз. А) Өз үйі. 

59. Өздік есімдіктің соңғы  қосымшасын анықтаңыз. 

 Өзіңнен алған кітіпты  қайтармақпын. В) Септеоген. 

60. Өздік есімдігінің соңғы  қосымшасын табыңыз. 

 Өзіңе жамандық тағалмауын  тілеймін. С) Барыс септік.

61. Септелу кезінде түбірі  өзгеріске ұшырап тұрған есімдікті  көрсетіңіз. С) Саған. 

62. Септелу кезінде түбірі  өзгеріске ұшыраған есімдікті  көрсетіңіз. Е) Оған.

63. Қайсыбіреу,әлдеқалай  сөздері қай есімдікке жататынын  айтыңыз. Е) Белгісіздік есімдік. 

64. Есімдік қай сөз табы  орнына жұмсалғанын көрсетіңіз.

 Бірнеше адамға марапаттау  қағазын берді. С) Сан есім.

65. Өздік есімдікті тіркесті  көрсетіңіз. Е) 

66. Өздік есімдігінің септелген  түрін көрсетіңіз. Е) Өзіме, өзімен.

67. Барыс жалғауында тұрған  өздік есімдігін табыңыз. Д)  Өзіңе 

68. Көмектес септікте тұрған  өздік есімдігін табыңыз. С)  Өзіммен. 

69. Өздік есімдігі бұл  сөйлемде тәуелдіктің қай жағында  келгенін көрсетіңіз. В) ІІІ ж.  жекеше.

70. Өздік есімдікті тіркесті  көрсетіңіз. А) Өзім келдім.

71. Тәуелденіп барып септелген  өздік есімдігін көрсетіңіз. Е)  Өзіме. 

72. Есімдік қай сөз табының  орнына жұмсалғанын анықтаңыз.  Д) Үстеу. 

73. Өздік есімдігінің септелген  түрін көрсетіңіз. Е) Өзіне, өзіңізбен. 

74. Тәуелденіп келген сұрау  есімдігін көрсетіңіз. Д) Кіммін? Кіміңіз?

 

Өзімнен - есімдігі қай септікте тұрғанын белгілеңіз.

A) Ілік септік 

B) Барыс септік 

C) Көмектес септік 

D) Шығыс септік 

E) Табыс септік 

 Дұрыс жауап: С 

 

 Ешкім, ештеңе, дәнеңе  есімдіктің қай түріне жатады.

A) Сұрау. 

B) Өздік. 

C) Жалпылау.

D) Болымсыздық. 

E) Белгісіздік. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Қашан, қайда, қай  – есімдіктің қай түріне жататынын  анықтаңыз. 

A) Сұрау. 

B) Сілтеу.

C) Белгісіздік. 

D) Болжалдық. 

E) Өздік. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Сілтеу есімдіктерін  белгілеңіз.

A) Кім, не, кімдер.

B) Сіз, сендер.

C) Өзің, өзіңіз.

D) Бұл, сол, мына.

E) Мен, сен, ол.

 Дұрыс жауап: D

 

 Жатыс септікте тұрған  өздік есімдігін белгілеңіз.

A) Өзімде.

B) Өзім.

C) Өзімнен. 

D) Өзімнің. 

E) Өзімде.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Кімде- кім, әркім,  бірнеше – есімдіктің қай түріне  жататынын көрсетіңіз.

A) Болымсыздық. 

B) Белгісіздік. 

C) Жалпылау.

D) Өздік. 

E) Сілтеу.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Берілген мақалдағы  есімдіктің түрін белгілеңіз.

 Кісі елінде сұлтан  болғанша, өз еліңде ұлтан бол. 

A) Белгісіздік. 

B) Болымсыздық. 

C) Жалпылау.

D)Өздік. 

E) Сілтеу.

 Дұрыс жауап: D

 

 Баяндауыш қызметіндегі  есімдікті белгілеңіз.

 Кешегі келген бала - осы. 

A) Кешегі.

B) Келген.

C) Бала.

D) Осы. 

E) Мен. 

 Дұрыс жауап: А. 

 

 Есімдіктің сөйлемдегі  қызметін анықтаңыз. 

 Әркімнің туған тілі - туған шеше.

A) Толықтауыш.

B) Бастауыш.

C) Баяндауыш. 

D) Пысықтауыш.

E) Анықтауыш. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Бастауыш қызметіндегі  есімдікті белгілеңіз.

 Мен жазбаймын өлеңді  ермек үшін.

A) Мен. 

B) Жазбаймын. 

C) Өлеңді.

D) Ермек. 

E) Үшін.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Барыс септігінде тұрған  өздік есімдігін табыңыз. 

A) Өзі. 

B) Өзіме. 

C) Өзің.

D) Өзімен.

E) Өздерің.

                                                                              matematika

 

1000 теңге: х+у=5 теңдеуінен  у айнымалысын х арқылы өрнектеп, теңдеудің кез-келген шешімін  тап. 

3000 теңге: Сәкеннің 50 теңгелік  және 100 теңгелік монеталардан 400 теңге  ақшасы бар. Сәкеннің неше 50 теңгелік, неше 100 теңгелік монетасы бар? 

5000 теңге: ах+3у=6 теңдеуінен  х=-3; у=4 болғандағы а ның мәнін  табыңдар 

 

2. «Альянс Банк» 

1000 теңге: х-у=10 теңдеуінен  у айнымалысын х арқылы өрнектеп,

 теңдеудің кез-келген  шешімін табыңдар.

3000 теңге: 7-ге еселік және 13-ке еселік екі санның қосындысы  61-

 ге тең. 7-ге еселік  санды табыңдар 

5000 теңге: ах-2у=11 теңдеуінен  х=3; у=-1 болғандағы а ның мәнін 

 табыңдар 

 

3. «АТФ Банк» 

1000 теңге: х+у=-20 теңдеуінен  у айнымалысын х арқылы 

 өрнектеп теңдеудің  кез-келген шешімін табыңдар 

3000 теңге: Жанар 7 теңгеден  қарындаш, 10 теңгеден дәптер сатып 

 алып барлығы 111теңге  ақша төледі. Жанар неше қарындаш, неше дәптер 

 сатып алды.

5000 теңге: 3х-ву=7 теңдеуінен  х=3; у=2 болғандағы в ның мәнін 

 табыңдар.

 ІV. «Өнерді үйрен де  жирен» 

 Әрбір банк мүшесіміз 

 Игі істе біз біргеміз - тәжірибе алмасу, топтық жұмыс 

 «Қарлы кесек» ойынының 2 нұсқасы (есептің жауабы бойынша  өз жұмыстарын тексеріп, бір-біріне  түсіндіреді) 

 І нұсқа тапсырмалары.

1. 7х+2у=14 теңдеуінің шешімі (1; 3) сандар жұбы бола ма?

2. Сызықтық теңдеулерді  көрсет:

 А) 2х+5=у 

 Ә) х+3=

 Б) 2+х+у=0

3. Сызықтық теңдеудегі  а,в,с сандары коэффициент деп  аталады. 

4. у-ті х арқылы өрнекте  3х+2у=5

5. 8х-2у=16 теңдеуіндегі х=1 болса, у неге тең болады?

 ІІ нұсқа тапсырмалары.

1. 2х+7у=20 теңдеуінің шешімі (3; 2) сандар жұбы бола ма?

2. Сызықтық теңдеулерді  көрсет 

 А) х+у =

 Ә) 2х+ = 5

 Б) 3х = 5-у 

3. Сызықтық теңдеудегі  х-абсцисса , у- ордината деп аталады. 

4. у-ті х арқылы өрнекте  2,5х+у = 4

5. 3х+5у = 25 теңдеуіндегі  у = 2 болса, х неге тең болады?

 ІІІ нұсқа тапсырмалары.

1) 5х+4у = 15 теңдеуінің шешімі (3; 0) сандар жұбы бола ма?

2) Сызықтық теңдеулерді  көрсет 

 А) 5х+у = 3

 Ә) 2ху+3у = 18

 Б) 5х= 6-28у 

3) Теңдеудің екі жағын  да нөлден өзге кез-келген санға  көбейтуге және 

 бөлуге болады.

4) у-ті х арқылы өрнекте  5х+у = 10

5) 6х+5у = 30 теңдеуіндегі  х= 5 болса у неге тең болады?

V. «Ел ертеңі білімді  ұрпақ» - жарнама (әр топ өз  банктерін жарнамалап, белгілі бір  тақырыпқа ой толғап, таныстырады) 

VІ. Бағалап, бекіту (бағалау  оқушылардың жинаған қорларына  байланысты қойылады)

VІІ. Үйге тапсырма §46. №1430, №1439

VІІІ.Жекелеген оқушыларға  берілетін қосымша тапсырма:

 Оқушы 11 дәптер сатып  алатын болса, онда оның 5 тиыны  қалады. Егер 15 дәптер сатып алу  керек болса 7 тиын жетпейді. Сонда  оқушыда қанша тиын бар?

 

                                                    

-

Тура мағыналы сөзді табыңыз.

 А) Құлақ салды. 

B) Құлақ етін жеді.

C) Баспасөз – қоғамның  құлағы, тілі.

D) Құлағым ауырып жүр. 

E) Ақпа құлаққа айтсаң, ағып кетеді.

 Дұрыс жауап: D

 

 Ауыспалы мағынада  қолданылап тұрған сөзді табыңыз. 

 А) Күн сәулесі нұрын  шашады.

B) Терезеден күн түсіп  тұр. 

C) Күнсіздерге күн болған.

D) Күнде-күнде осы жаттығуды  қайталайды.

E) Күн ыстық екен.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Тура мағыналы сөзді  табыңыз. 

 А) Бұл іс менің  қолым екен.

B) Өз қолымен берді. 

C) Әділ, Шалабайлар – байдың  қол шоқпары. 

D) Қолдың қысқалығынан  бұл жолы да мардымды ештеңе  бере алмады.

E) Көкеңе айтарсың, қолы  ұзын адам емес пе?

 Дұрыс жауап: В 

 

 Ауыспалы мағынада  қолданылып тұрған сөзді табыңыз. 

 А) Қолымен істегенді  мойнымен көтереді де...

B) Бала-шағаға мойын-сойын  да тамақ. 

C) Аққудың мойнындай мойын  көз алдынан кетер емес.

D) Компьютер алдында көп  от E) Күнде-күнде мойнына массаж жасатады.

 Дұрыс жауап: А 

 

ырғандықтан, мойным қарысып  қалыпты.

Көп мағынаға ие болатын сөзді  табыңыз.

 Өзі бір жүзіктің  көзінен өткендей пысық жігіт  екен.

 А) Жүзіктің.

B) Көзінен. 

C) Өткендей.

D) Пысық. 

E) Жігіт. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Көп мағыналы сөзді  табыңыз. 

 Жақындаса, обаның басында  жалпиған бір адам отыр.

 А) Жақындаса. 

B) Обаның.

C) Басында. 

D) Жалпиған.

 Е) Адам.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Омоним болатын қатарды  көрсетіңіз.

 А) Жігер, күш. 

B) Сыр, шық. 

C) Терезе, есік.

D) Оқтау, тұтқа. 

E) Түбір, түн. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Омоним сөзді көрсетіңіз.

 А) Мектепті бітіруге  бір жыл қалып еді. 

B) Өзің кездескеннен өзгерген  жоқ. 

 С) Мөңкенің үйі таң  атқанша кісіден құр болмады. 

D) Андрей тірліктен әлі  үміт үзген жоқ. 

E) Жүрегі анық бір жаманшылықты  сезіп алқынып барады.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Құрамында «бет» сөзінің  синонимі бар мақал-мәтелді табыңыз. 

 А) Еңбек - өмір ажары. 

B) Жақсы ұл – елдің  туы. 

C) Айна - айна емес, халық-  айна.

D) Көпке күл шашпа. 

E) Мал сақтама, ар сақта. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Синоним болатын қатарды  табыңыз. 

 А) Еріншек, сараң. 

B) Ауыл-аймақ, ағайын.

C) Күйзелу, сүйсіну. 

D) Келемеждеу, мазақтау.

E) Тоңу, шаршау.

 Дұрыс жауап: D

 

 Антонимдері бар қатарды  белгілеңіз.

 А) Ар жазасы бар  жазадан ауыр.

B) Малсыз болсаң да, арсыз  болма. 

C) Шеберден - олжа, шешеннен - сауға. 

D) Еңбек – дәулет, бедел  – сәулет.

E) Ағайын бір өліде,  бір тіріде.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Антонимді бар қатарды  белгілеңіз.

 А) Өмірдің ащысы  мен тұщысын қатар көріп келе  жатқан бір бейбақ.

B) Қос жирен бастарын  шұлғып, қайта-қайта пысқырынады. 

 С) Бүгін түн бойы  ол баласын бауырына қысып  жатты. 

D) Бірақ миына сіңіп  қалған дағдыдан әлі арыла  алмай жүр. 

E) Сөйтіп дар мен ар  арпалысқа түсті. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Тұрақты тіркесті анықтаңыз. 

 А) Халық мұнша жиылады  деген есте жоқ. 

B) Ойын басталмай-ақ жұрт  қымызға бас қойып жатыр. 

C) Хорымыз жамырап жақсы  шықпады. 

D) Сауыққа өз әлімізше  жақсы даярланғанбыз. 

E) Әмірқан шығысымен шапалақ  шартылдады.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Мақалды табыңыз. 

 А) Бұл жолы Әмірқан  басқа әнге салды. 

B) Түркістан – ер түріктің  бесігі ғой. 

C) Өңім екенін, түсім екенін  білмедім.

D) Ғылым таппай мақтанба.

E) Еңбек етсең ерінбей,  тояды қарның тіленбей.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Тұрақты тіркесті анықтаңыз. 

 А) Немересі алдындағы  асын тауысып ішті.

B) Таяуда әкемізге ас  береміз. 

C) Ас дайындау – сенің  міндетің.

D) Ас алдында жеңіл  сусын пайдалы. 

E) Бұл дәмханада ыстық  ас берілмейді екен.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Диалект сөзді табыңыз. 

 А) Қуырдақ. 

B) Қамыр. 

 С) Табақ. 

D) Кәсе.

E) Қазан. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Кәсіби сөзді табыңыз. 

 А) Жапырақ, гүлдесте.

B) Қоза, терімші. 

C) Өсімдік, жеміс-жидек. 

D) Жүзім, құлпынай.

E) Сәбіз, қарбыз.

 Дұрыс жауап: В 

{Сложность}=В 

 

 Диалект сөзді табыңыз. 

 А) Нағашы.

B) Құдағай. 

C) Бөле.

D) Абысын.

E) Құдаша.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Кәсіби сөзді қатарды  табыңыз. 

 А) Қауын, қала.

B) Есік, қақпа. 

C) Көзілдірік, дәрі-дәрмек.

D) Компьютер, монитор. 

E) Әңгелек, торлама. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Көнерген сөзді сөйлемді  көрсетіңіз.

 А) Оңтүстікте қыс  тез өтеді. 

B) Кәрі тарих – кәрі  шежіре.

C) Болыс сайлауы болады  деген лақап жұртқа тез тарады.

D) Үйдің іші ала-көлеңке. 

E) Біраздан кейін көзден  біржола ғайып болды. 

 Дұрыс жауап: С 

 

 Көнерген сөзге жатпайтын  қатарды анықтаңыз. 

 А) Жарық жұлдыз, қызыл  қайың. 

B) Ханша, ханшайым.

 С) Қызыл отау, кебеже.

D) Дойыр қамшы, қалқан.

E) Мауыты, батсайы. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Көнерген сөздің қанша  топқа бөлінетінін анықтаңыз. 

 А) 5.

 В) 6.

C) 4.

D) 3.

E) 2.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Көнерген сөзді сөйлемді  көрсетіңіз.

 А) Төр бөлмеде шам  жағылды. 

B) Кәдуілгі, ағаш арасына  ықтай қыстаған ауыл.

C) Қайсар Күреңтөбелді  ерттей бастады. 

D) Күреңтөбел мен Көкдауылдан  қасқыр құтылған емес.

 Е) Қасындағы бар  жолдасына қоржын тола манат,  мақпал, сәлемдеме берілді. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Көнерген сөзді қатарды  анықтаңыз. 

 А) Ұл-қызыңның игілігін  көр, жақсы ана. 

B) Қолымнан домбырамды  қалды тартып.

 С) Жанбота, өзің  болыс, әкең Қарпық.

D) Бұл екеуінің осы  жолғы қонағы да өзгеше.

E) Аттар ерттелгелі де  бірталай уақыт болған еді. 

 Дұрыс жауап: С 

 

 Кірме сөздердің қай  тілден енгенін анықтаңыз. 

 Мектеп, тәрбие.

 А) Орыс.

 В) Араб.

C) Парсы. 

D) Моңғол.

E) Түрік. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Моңғол тілінен енген  сөзді табыңыз. 

 А) Емле.

B) Алматы.

C) Бәтеңке. 

D) Жарлық.

E) Қарқаралы. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Араб тілінен енген  сөзді табыңыз. 

 А) Мектеп.

B) Қарындаш.

C) Баспасөз.

D) Сөмке. 

E) Оқулық.

 Дұрыс жауап: А 

 

 «Жұмыртқа» сөзінің  диалектілік баламасын табыңыз. 

 А) Ас.

B) Ауқат. 

C) Тағам. 

D) Өнім.

E) Тұқым. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Орыс тілінен енген  сөзді табыңыз. 

 А) Сөмке. 

B) Пән. 

C) Жарлық.

D) Емле.

E) Табиғат. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Моңғол тілінен енген  сөзді табыңыз. 

 А) Кәмпит.

B) Тұрба. 

C) Тарих. 

D) Нөкер. 

E) Ұшақ.

 Дұрыс жауап: D

 

 Белгілі бір жердегі  тұрғындардың сөйлеу тілінде  ғана қолданылатын сөздерді қалай  атайтынын 

 табыңыз. 

 А) Кәсіби сөздер.

B) Терминдер. 

C) Диалект сөздер.

D) Кірме сөздер.

E) Көнерген сөздер.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Кәсіби сөздерге қатысы  жоқ саланы анықтаңыз. 

 А) Қолөнершілік, зергерлік. 

B) Мақташылық, диқаншылық.

C) Диқаншылық, ұсталық. 

D) Ағашшылық, суретшілік.

E) Тоқымашылық, малшылық.

 Дұрыс жауап: D

 

 Қазақ тіліндегі терминдердің  жасалу жолын анықтаңыз. 

 А) 2.

B) 3.

C) 4.

D) 5.

 Е) 6.

 Дұрыс жауап: А 

 

 «Комплекс» сөзінің  қазақша баламасын табыңыз. 

 А) Құрылым. 

B) Кешен. 

C) Мекеме.

D) Кеден. 

E) Құрылыс. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Термин сөзді қатарды  табыңыз. 

 А) Қасым ұста іске  жарайды-ау деген мүйіздерді жинады.

B) Төртінші баптың бірінші  тармағында қаралады.

C) Ініміздің пәтері төртінші  қабатта. 

D) Сұрапыл дауылға төтеп  беру қиын-ақ.

E) Қарағым, қолыңнан келеді, зерттеушілікпен айналысқаның жөн. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Кәсіби сөзді анықтаңыз. 

 А) Нарық. 

B) Әуежай.

C) Кеден. 

D) Мамандық.

E) Торлама. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Қазақша баламасы жоқ  интернационалдық терминді көрсетіңіз.

 А) Глобус.

B) Космос.

C) Ракета.

D) Комплекс.

 Е) Музей. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Терминдердің қандай  ғылым саласына қатысты екенін  табыңыз. 

 Аммиак, азон.

 А) Физика.

B) Химия. 

C) Математика.

D) География. 

E) Биология.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Термин сөзді табыңыз. 

 А) Қарлығаш.

B) Бұлақ. 

C) Аспан. 

D) Жер серігі.

E) Болашақ. 

 Дұрыс жауап: D

 

1929 жылы қай әліпбиге  көшкенімізді табыңыз. 

B) Латын әліпбиі. 

C) Араб әліпбиі. 

D) Түрік әліпбиі. 

E) Қазақ әліпбиі. 

 Дұрыс жауап: B

 

 Қазақ тіліне тән  дыбыстардың санын анықтаңыз. 

 А) 5.

B) 6.

C) 7.

D) 8.

E) 9.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 «Қоян» сөзінің құрамында  қанша дыбыс, қанша әріп барын  анықтаңыз. 

 А) 5 дыбыс, 4 әріп.

B) 5 дыбыс, 5 әріп.

C) 4 дыбыс, 4 әріп.

D) 4 дыбыс, 5 әріп.

E) 6 дыбыс, 4 әріп.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Орыс әліпбиіне көшкен  жылды көрсетіңіз.

 А) 1940.

B) 1929.

C) 1924.

D) 1939.

E) 1941.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Қазақ тіліне тән  дыбыстар топтастырылған қатарды  белгілеңіз.

 А) Ә, ғ, қ, к,  ң, ө, ү, ұ, і. 

B) Ғ, қ, і, к, ә, ң,  ө, ү, ұ..

C) һ,ә, ғ, қ, ң, ө,  і, ұ, ү. 

D) Ы, ә, ғ, қ, ң, ө,  ұ, і. 

E) Ә, ғ, ү, қ, ң, ы,  ұ, і, у. 

 Дұрыс жауап: С 

 

 Дауысты дыбыстардың  жақ қатысына қарай бөлінуін  көрсетіңіз.

 А) Жуан, жіңішке. 

B) Жіңішке, ашық.

C) Ашық, қысаң. 

D) Еріндік, езулік.

E) Езулік, жуан.

 Дұрыс жауап: С 

 

 «Ы» дыбысына тән  сипаттаманы табыңыз. 

 А) Жіңішке, еріндік,  қысаң. 

B) Жуан, езулік, қысаң. 

C) Жуан, езулік, ашық.

D) Жіңішке, езулік, қысаң. 

E) Жуан, еріндік, ашық.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Дауысты дыбыстың жасалу  ерекшелігін көрсетіңіз.

 А) Дауыстап айтуға  келетін дыбыстар.

B) Ауа өкпеден кедергісіз  шығып, үннен ғана тұратын дыбыстар.

C) Ауа өкпеден кедергісіз  шығып, үн мен қоса салдыры  бар дыбыстар.

D) Салдырдан жасалған  дыбыстар.

E) Өкпеден шыққан ауаның  кедергіге ұшырап шығуынан жасалған  дыбыстар.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Дауысты дыбыстардың  тіл қатысына қарай бөлінуін  көрсетіңіз.

 А) Жіңішке, ашық.

B) Жуан, жіңішке. 

C) Ашық, қысаң. 

D) Жуан, ашық.

E) Еріндік, езулік.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Құрамында үш дауысты  дыбысы бар сөздер қатарын  көрсетіңіз.

 А) Көмек, бақташылар.

B) Барымташы, жақсылық.

C) Келіссөз, жеңілдік.

D) Сағыныш, аспан. 

E) Тапсырма, табалдырық.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Сөз соңында келмейтін  дауыстылар қатарын табыңыз. 

 А) А, ы, ө. 

B) Ы, і, о. 

C) Ә, о, и. 

D) Ү, ы, ә. 

E) Ө, ұ, ү. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Бірыңғай жуан дауыстылардан  тұратын сөздерді табыңыз. 

 А) Ынталы, қауесет,  дауылпаз.

B) Ойшыл, әулие, көлеңке. 

C) Ұлағат, байланыс, құнарлы. 

D) Талап, тілек, керуен.

E) Тәжірибе, дүние, туынды.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Жуан және жіңішке  дауыстылар араласып келген сөздерді  табыңыз. 

 А) Найзағай, қолтаңба, дәулет.

B) Ұшқын, жасын, сәуле. 

C) Тәлімгер, түлек, талап. 

D) Ғарышкер, бапкер, Ақтөбе.

E) Мөлдір, кәусәр, бұлақ. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Бірыңғай жуан дауыстылардың  қатарын табыңыз. 

 А) А, ы, ұ, ө,  о. 

B) О,ө, ы, і, у. 

C) Ұ, ы, а, ә, ү. 

D) О, а, ы, у, ұ. 

E) У, и, а, ы, і. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Бірыңғай жіңішке дауыстылардан  құралған сөздерді табыңыз. 

 А) Сабыр, салмақ, сәлем. 

B) Көмек, кітап, бағбан.

C) Қауіп, қатер, күнә.

D) Сезім, төзім, білім. 

E) Кеңшілік, дәурен, қадір. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Ашық дауысты дыбыстар  қатарын табыңыз. 

 А) А, ә, о, ө,  е, э. 

B) А, ә, ұ, ү, у. 

C) Ы, і, и, ұ, ү, у. 

D) О. ө, а, ә, е, у. 

E) А, ә, е, о, ө, ұ,  ү. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Қысаң дауысты дыбыстан  құралған қатарды табыңыз. 

 А) Күшік, кешік. 

B) Ыстық, қапырық. 

C) Қыран, тұлпар.

D) Дәстүр, мүлік. 

E) Түлкі, күлкі. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Ашық және қысаң  дауыстылар араласып келген сөздер  қатарын табыңыз. 

 А) Көгілдір, бозша. 

B) Масаты, төзім. 

C) Күлкі, түлік. 

D) Ырыс, құдірет. 

E) Уақыт, тұрмыс.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Бірыңғай еріндік дауыстылардан  құралған сөздерді табыңыз. 

 А) Отан, ел.

B) Бұлбұл, құс. 

C) Ұрпақ, жәдігер. 

D) Төзім, молшылық.

E) Уақиға, толқын.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Еріндік және езулік  дауыстылар араласып келген сөздерді  анықтаңыз. 

 А) Құштарлық, құлаш. 

B) Жарық, жаңалық. 

C) Тән, жан. 

D) Жазылым, айтылым. 

E) Береке, бірлік.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Еріндік дауыстылар  қатарын анықтаңыз. 

 А) О, ө, у, ұ,  ү. 

B) А, ә, о, ө, ұ, ү. 

C) Ұ, ү, ы, і, о, ө. 

D) У, ұ, ү, а, ә. 

E) У, о, ө, ы, і. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Бірінші буыны езулік  дауыстыдан тұратын сөзді анықтаңыз. 

 А) Өмір.

B) Қарақұм. 

C) Ұстаз. 

D) Мұздақ.

E) Ошаған.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Дауыссыз дыбыстар  санын анықтаңыз. 

 А) 24.

B) 25.

C) 26.

D) 27.

E) 30.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Дауыссыздар жасауға  қажетті қатарды анықтаңыз. 

 А) Салдыр мен дыбыс. 

B) Үн мен салдыр.

C) Дыбыс пен үн.

D) Салдыр мен дауыс. 

E) Дауыс пен үн.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Дауыссыз дыбыстардың  түрін анықтаңыз. 

 А) 4.

B) 2.

C) 6.

D) 5.

E) 3.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Үнді дауыссыздардың  жасалуын көрсетіңіз.

 А) Салдыр мен үннен  жасалып, үні басым болады.

B) Үн мен салдырдан  жасалып, салдыры басым болады.

C) Үн мен дыбыстан жасалып,  үні басым болады.

D) Салдыр мен дауыстан  жасалып, салдыры басым болады.

E) Дыбыс пен үннен жасалып,  дыбысы басым болады.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Бірыңғай үнді дауыссыз  қатысқан сөздер қатарын табыңыз. 

 А) Раушан, келбет.

B) Оспан, өмірлік. 

C) Ұсыныс, ынтымақ. 

D) Лағыл, дүние. 

E) Лаула, өнер.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Үнді дауыссыздардың  қатарын көрсетіңіз.

 А) Р, л. й, у,  м, н, ң. 

B) П, ф, к, қ, т, с,  ш, щ, х, ц, ч, һ. 

C) Б, в, г, ғ, д, з,  ж. 

D) Т, с, ш, щ, х, ц,  ч, һ, р, л, м, н. 

E) У, м, н, ң, б, в,  г, ғ, д, з, ж. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Мақал құрамындағы  үнді дауыссыздардың санын анықтаңыз. 

 Күшіңе сенбе, ісіңе  сен. 

 А) 4.

B) 6.

C) 3.

D) 2.

E) 5.

 Дұрыс жауап: А 

 

 Қатаңдардың жасалу  жолын көрсетіңіз.

 А) Тек қана үннен  тұрады.

B) Салдырдан жасалады.

C) Үннен салдыры басым  болады.

D) Салдырдан үні басым  болады.

E) Үнге қоса дыбысы  болады.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Қатаң дауыссыздан  басталған тұрақты тіркесті табыңыз. 

 А) Жаны мұрнының  ұшына келу.

B) Аузын майлау.

C) Көзінен таса қылмау.

D) Беті бүлк етпеу. 

E) Мұрнына исі бармау.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Өзара жұп құраған  қатаңдар қатарының дұрысын белгілеңіз.

 А) С, ш. 

B) Қ, ғ. 

C) Т, с. 

D) Ц, щ. 

E) Т, ж. 

 Дұрыс жауап: В 

 

 Сөз соңында келген  қатаң дауыссызды қатарды табыңыз. 

 А) Ұшақ, анар, арық.

B) Шама, нарық, ысырап.

C) Тулақ, бейбітшілік,  атырап.

D) Орыс, көмір, өркеш. 

E) Уақыт, таңғыш, ұран.

 Дұрыс жауап: С 

 

 Ортаңғы буында ұяң  дауыссыз келген қатарды табыңыз. 

 А) Аңсарым. 

B) Жартыкеш.

C) Бұрынғы. 

D) Зымыра.

E) Қажырлы. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Ұяңнан басталып, ұяңға  аяқталған сөзді көрсетіңіз.

 А) Жауын. 

B) Дарқан.

C) Дарбыз.

D) Болат. 

E) Ғасыр. 

 Дұрыс жауап: С 

 

 Ұяң дауыссыздан басталған  қатарды табыңыз. 

 А) Түйменің инесіз  күні жоқ. 

B) Ерінген екі істейді. 

C) Шам жарығы түбіне  түспейді.

D) Жол азабы – көр  азабы. 

E) Әділдікке жығылмайтын  адам жоқ. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Құрамында ұяң дауыссызы  бар сөзді көрсетіңіз.

 А) Қырсық.

B) Мәлімет. 

 С) Намыс. 

D) Ықылас.

E) Тағдыр.

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Сөз басында келмейтін  дауыссызды көрсетіңіз.

 А) Ж. 

B) Ф. 

C) Т. 

D) У. 

E) Ң. 

 Дұрыс жауап: Е 

 

 Сөз соңында келмейтін  дауыссызды көрсетіңіз.

 А) У. 

B) Һ. 

C) Ғ. 

D) Ң. 

E) Й. 

 Дұрыс жауап: С. 

 

 «У» дыбысы дауыссыздың  қызметін атқаратын жауапты таңдаңыз.

 А) Қуаныш.

B) Жауын. 

C) Туырлық. 

D) Ару. 

E) Бұзу.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Сөз басында келмейтін  дауыссызды көрсетіңіз.

 А) Ғ. 

B) Ф. 

C) Х. 

D) Ң. 

E) У. 

 Дұрыс жауап: D

 

 Буынның неден құралатынын  табыңыз. 

 А) Әріптен. 

B) Фонемадан. 

C) Түбірден.

D) Қосымшадан.

E) Сөзден.

 Дұрыс жауап: В 

 

 Буынға бөлінбейтін  сөзді табыңыз. 

 А) Тарс.

B) Мұра.

C) Бұлақ. 

D) Ана. 

E) Тілек. 

 Дұрыс жауап: А 

 

 Буынға бөлінбейтін  сөзді табыңыз. 

 А) Қарт.

B) Жарты.