Маркетинг мәні және атқаратын қызметтері

Маркетинг мәні және атқаратын қызметтері.

Маркетинг – бұл кәсіпорын  фирма корпорацияның тұтынушылардың қажетін зерттеу негізінде жоғары пайда үшін тауар өндіру және оны өткізу жұмысын ұйымдастыру жүйесі."Маркетинг"- ағылшын сөзі нарық өткізу деген мағынада.Маркетинг – бұл нарықты түбегейлі, жан-жақты зерттеу және оған белсенді түрде ықпал жасап тұтынушыларды ұйымдастыру, тауарды сатып алу артықшылығын жасақтау.Адам өз мүмкіндігіне қарай жан-жақты талғамын қанағаттанарлық тауар таңдайды. Тұтынушының талғамын қанағат-тандыратын барлық тауарлар жиынтығын тауар ассортименті дейді.

Маркетинг (ағылш. маркетінг  — рынок‚ базар‚ өткізу‚ сауда) — кәсіпорынның (фирманың, бірлестіктің‚  т.б.) тауар өндіру-өткізу және сауда  жасау қызметін ұйымдастыру мен  басқару жүйесі. Маркетинг нарық  дамуының жай-күйі мен келешегін  зерделеуге негізделеді, тұтыну мен  өндіріс өніміне (тауарға‚ көрсетілетін қызметке) сұранымды қалыптастырады, табыс алу мақсатымен рынокта  тауарлардың өткізілуін тездетуге  бағытталады. Маркетинг — сұранымды  жан-жақты зерделеп‚ болжау‚  жарнаманы пайдалану‚ өндірісті  ынталандыру‚ сақтау мен тасымалдаудың  осы заманғы тәсілдерін‚ тауарлардың  тұтынушыға жетуіне жәрдемдесетін  тех. және басқа түрлерін қолдану  негізінде кәсіпорынның жаңа өнімді әзірлеу‚ өндіру мен өткізу жөніндегі  ұйымдық-техникалық‚ қаржы‚ коммерциялық және басқа қызмет түрлері жатады.

Маркетингтің эволюциялық  даму кезеңі ғасырдан астам уақытқа  созылып келеді. Ірі ауқымды өндіріс  қалыптасып, бәсекелестіктің күрт шиеленіскен  жағдайларында өндірісті басқару  және өнімді өткізу әдісі ретінде  ол, ең алғаш АҚШ-та, содан кейін  Еуропа елдерінде де пайдаланыла  бастады XX ғасырды4 60-жылдары маркетинг  ғылыми негізделді және толысқан нарық  жағдайында өнімді сатудың тиімді әдісі  ретінде кең қолданылды, 70-жылдары  өнеркәсіпте белсенді пайдаланылды, ал 80-жылдары қызмет көрсету саласына және коммерциялық емес іс-әрекетке де енгізіле бастады.«Маркетинг» ұғымы  ағылшынның «mаrкеt» (нарық) сөзінен  шыққан, ал «инг» жалғауы нарық  жасаушы немесе нарық аумағындағы  қызмет дегенді сипаттайды. Маркетинг  ірі ауқымды өндірістің қалыптасуы және бәсекелестіктің күрт шиеленіскен  жағдайында өнімді өндіру мен өткізуді басқарудың әдісі ретінде бөлініп  шықты.

Маркетинг дамуының бірінші  кезеңі XX ғасырдың басынан бастап 40-жылдардың  соңына дейін созылды. Бұл кезеңдегі  маркетингтің мақсаты - тауарларды ұтымды өткізу, тездетіп сату және коммерциялық іс-әрекеттің тиімділігін арттыру  болды. Бұл кезеңде 60-жылдарға дейін  кең қанат жайған маркетингтің өндірістік, содан соң өткізу тұжырымдамалары  дамыды. Бәсекелестіктің күшеюі, сонымен  қатар капитал шоғырлануы мен  орталықтандырылуы үрдісі үдеюінің ықпалымен, кейіннен маркетинг білімнің жеке саласы ретінде бөлініп шықты. Ал оқу пәні ретінде маркетинг XX ғасырдың басында алғаш АҚШ-тың  Мичиган және Калифорния университеттерінде жүргізіле бастады.

Елуінші жылдары маркетингті  тауар өткізу жүйесі ретіндегі дәстүрлі ұғымы нарықтың өзгермелі жағдайларына бейімделген басқару тұжырымдамасы  ретінде өзгерді.

Маркетинг соғыстан кейінгі  жылдары өткізушілік бағдарын түпкілікті жоғалтып фирма мен компаниялардың жұмысының бір түрлі жақтарын да қамтып, өнімді жасау және жылжыту  жөніндегі іс-әрекеттің бір элементіне айналды.

Оның институционалдық қалыптасуы және ұйымдық ресімделуі бір уақытта  жүзеге асырылды. 1926 жылы АҚШ-та Маркетинг  және жарнама ұлттық ұйымы құрылды, ол 1973 жылы Американдық маркетинг  ассоциациясы деп өзгертілді. Кейіннен мұндай ұйымдар Батыс Еуропа елдерінде  және Жапонияда құрылды.

Маркетингтің дамуының екінші кезеңі 1960-1970 жылдарды қамтыды, осы  кезеңде маркетинг тұтынушылардың сұранысына бейімделген басқару  теориясы мен тұжырымдамасының құрамдас бөлігі ретінде қарастырыла бастады. Бұл компаниялардың қызметін басқаруды  маркетинг қағидалары негізінде  жүзеге асыру ғылымының негізін  қалады, ол басқарудың нарықтық теориясы»  деп атала бастады.