Ирина Эланс

Автор который поможет с любыми образовательными и учебными заданиями

Ішкі айырмашылықтар мен сыртқы экономикалық байланыс

Мазмұны

Кіріспе..................................................................................................................3

1. Оңтүстік Африка Республикасының табиғи жағдайы мен ресурстары…...4

1.1 Табиғи жағдайы ................................................................................................5

1.2 Табиғи ресурстары ...........................................................................................8

1.3 Халқы .................................................................................................................9

2. Оңтүстік Африка Республикасының жалпы шаруашылығына сипаттама .13

2.1 Өнеркәсібі .........................................................................................................14

2.2 Ауыл шаруашылығы ........................................................................................16

2.3 Транспорты ........................................................................................................20

3. Ішкі айырмашылықтар мен сыртқы экономикалық байланыс ...................21

Қорытынды ......................................................................................................23

Пайдаланған әдебиеттер тізімі .......................................................................25

Кіріспе

Оңтүстік Африка Республикасының территориясы -1221мың км² халкы-43,4 млн адам Астанасы-Претория. Мемлекеттік тілдері африканс және ағылшын.

Оңтүстік Африка – дүние жүзіндегі көптеген халықтар тағдырының, тілдерінің, дінінің мәдениетінің тоғысқан жері. Мұнда әлі күнге дейін жинағыш тайпаларын және бушмен аңшыларын кездестіруге болады. Оңтүстік Африка Республикасы жаңа заманғы жоғары өндірістік шаруашылықты және ғылымды құрған, апартейд тығырығынан шығып келе жатқан және демократиялық көп ұлтты қоғам құруға кіріскен мемлекет. Оңтүстік Африка Республикасы солтүстік шығысында Мозанбик және Свазилендпен, солтүстігінде Ботсва және Зимбабвемен, Солтүстік Батысында Намибиямен шекаралас жатыр. Лесото Корольдігін толықтай Оңтүстік Африка Республикасының территориясы қоршап жатыр. Шамамен 3 000 ( үш мың ) километрге созылып жатқан Оңтүстік шекарасы Атлант және Үнді мұхиттарымен шекаралас жатыр. Оңтүстік Африка Республикасы көшпелі капитализм типіне жататын Африкадағы жалғыз жоғары дамыған мемлекет. Континенттің Оңтүстігінде ежелгіде койсан семьясына жататын бушнендер мен готтентоттар қоныстанған. Ал 17 ( он жетінші) ғасырда бұл территорияға негроидты нәсілдер – зулу, косо, суто, тована тайпалары қоныстанды. 1652 жылы Кап калонниясын құрған голландықтар бұл өлкеде европалық калонизацияны бастады. 18-19 ғасырда бұл жерді Англия басып алды, бірақ біраз уақыт өткен соң, Наталь өз қол астына алды. 19 ғасырдың 30 жылдарының соңында бұлардың түгелдей бұрынғы Оңтүстік Африка Республикасының территориясын Солтүстік Шығыс жағына көшіп, коса, зулу және банту халықтарының жеріне қоныстанды. 1899-1902 жылдардағы соғыстың нәтижесінде Ұлыбританияны басып алған Бур Республикалары – Оренжевая тәуелсіз мемлекеті және Трансвиаль құрылды. 1910 жылы ағылшындардың көп калонниясын Наталь және бұрынғы бур республикалары Ұлыбританияның доминионы статусын

алған Оңтүстік Африкалық союзға қосылды. 1961 жылы Оңтүстік Африка союзға британдық ұлттар достығынан шығып, Оңтүстік Африка Республикасы болып құрылды. Бұрынғы бантустандардың орнына 70-80 жылдары қара халықтың 13 % -ін құрады және осы жолдары жаңа 9 – провинция құрылды. Батыс, Шығыс және Солтүск Кейпенд, Оренжевая тәуелсіз мемлекеті, наталь Батыс Солтүстік және Шығыс трансваль және Орталық провинция ( Претория Витватерсранд)

Оңтүстік Африка Республикасының табиғи жағдайы мен ресурстары Территорияның үлкен бөлігін биіктігі 1500-2000м жазықты үстірт алып жатыр .әсіресе шығысы мен оңтүстігінде жоғары жатқан өлкелер дракон таулары 3.5мың м жоғары және кап таулары 2.5 м/ге дейін .Елдің жер қойнауы алмазға ,алтынға, уранға, платинаға, темірге, марганец, хромит рудаларына, көмірге ,асбестке өте бай. Минералды шикізат базасына жеткіліксіздігіне мұнай және газ орындарының жоқтығын жатқызуға болады . өзендердің энергетиканың потенцалы көп емес. Мемлекет тропитік және субтропитік белдеудің көлемінде орналасқан . Сәл жоғары орналасқандығынан байланысты осы кеңдікте орналасқан басқа жерлерге қарағанда орташа температурасы аздап төмен жауын-шашынның жылдық мөлшері ьатыс жағалауында 100м/н дракон тауларында 2000м арасында ауытқып отырады.территорияның көп бөлігінде сумен қамтамасыз етіп мөлшері жеткіліксіз оңтүстік және шығыс жағалары ғана сумен жақсы қамтамасыз етілген. Ішкі сулары өте аз және мемлекетте су ресурстарының проблемасы өте жоғары. Барлық өзендердің ағу мөлшері 52млр м3 құрайды. Яғни Роттердам, Рейн өзендерінің және бір Замбезидің суынан 2есе аз. Елдің маңызды бар жер асты бұлақтары өте кең көлемде қолданады. Сонымен қатар теңіз суы тұшсыз саналады. Көп алқаптарда саванналар және көк шөпті далалар-кәдімгі жайылымдар алып жатыр. Елдің территориясының 1% бөлігін ормандар алып жатыр. Кәдімгі ормандар ағаш егілген аудандардың 1/10 бөлігін

құрайды және олар Кеиптаунның шығысында, Кап тауларында және солтүстік Трвнсваальда сақталған. Ал қалғандары өндірістік отырғызған ағаштар, негізінен эвкалипт және мимоза. Қоныстануға жердің 1/5 бөлігі ғана жарамды. Елдің рельефінің көп бөлігі таулы қыраттан тұрады,орта бөлігі төменірек,ал шет жақтары жоғары. Шығысында-едің ең жоғарғы нүктесі Монт-о-Суре (3299м)тауы Дракон тауларында жатыр, оңтүстігінде- Кап таулары. Кару таулы қыраты террасса түрінде мұхитқа бағытталып жатыр. Солтүстіктегі климаттың өзгешелігі Калахари шөлейт үстіртінде және Намиб шөліне көрші жатқандықтың әсерінен –тропиктік пасатты көп бөлігі өте құрғақ , тек ең шеткі оңтүстікке 2 өте үлкен мұхиттық ағыстардың жақын жатуы территорияның кеуіп кетуінен сақтайды. батыста суық бенгал , шығысында жылы Мозамбик.Бұл жерде климат субтропикалық және жерта теңіздік типі.бұнда негізгі ылғал жаңбыр кезінде түседі. Жазда жылына орта есеппен 464 мм жауын –шашын түседі. Орташа температура түнде +15⁰ +35⁰ дейін.Қыс құрғақ, құрғақ мезгіл. Орташа температура түнде 0⁰, күндіз +20⁰ .

1.1. Табиғи жағдайы

Елдің рельефінің көп бөлігі таулы қыраттан тұрады,орта бөлігі төменірек,ал шет жақтары жоғары. Шығысында-едің ең жоғарғы нүктесі Монт-о-Суре (3299м)тауы Дракон тауларында жатыр, оңтүстігінде- Кап таулары. Кару таулы қыраты террасса түрінде мұхитқа бағытталып жатыр. Солтүстіктегі климаттың өзгешелігі Калахари шөлейт үстіртінде және Намиб шөліне көрші жатқандықтың әсерінен –тропиктік пасатты көп бөлігі өте құрғақ , тек ең шеткі оңтүстікке 2 өте үлкен мұхиттық ағыстардың жақын жатуы территорияның кеуіп кетуінен сақтайды. батыста суық бенгал , шығысында жылы Мозамбик.Бұл жерде климат субтропикалық және жерта теңіздік типі.бұнда негізгі ылғал жаңбыр кезінде түседі. Жазда жылына орта есеппен 464 мм жауын –шашын түседі. Орташа температура түнде +15⁰ +35⁰ дейін.Қыс құрғақ, құрғақ мезгіл. Орташа температура түнде 0⁰, күндіз +20⁰ .жаңбыр ірі

тамшылармен жауады және тез арада қатты нөсерге айналады.жаңбыр бүнда шелектеп құяды. Нөсердің арты найзағайға айналып кетеді. Найзағай өте қатты болады. Оңтүстегі желдер суық алып келеді.,ал солтүстегі желдер ыстық алыпкеледі. Қыста күндер ыстық болады, түнде суық болады. Оңтүстік африкада ағып жатқан суларды көп жерлерден көре бермейсін. Ш ындығында оранжевая, вааль, лимпопо өзендері 100км/ге созылып жатқанымен, бірақ онда су өте аз. Оңтүстік африканың өте үлкен өзені –замбези. Замбези Африкадағы ауданы және ұзындығы бойынша 4-ші орынды алады. Жер суландыру үшін вааль және оранжевая өзендері маңызды рөль атқарады. Солтүстік және шығысында далалар және шөлді саванналар. Елдің маңызды экономикалық аймақтарын кесіп өтетін оренжевая өзенінің үлкен шаруашылық маңызы бар. Жерасты бұлақтары өте кең көлемде қолданады,және сонымен қатар теңіз суы тұшызданады. Көп алқаптарда саванналар және көк шөпті далалар- кәдімгі жайылымдар алып жатыр. Елдің территориясының 1-ін ормандар алып жатыр. Кәдімгі ормандар ағаш егілген аудандардың 10/1бөлігін ғана құрайды. Олар кейптауынның шығысқа қарай тауларда және солтүстік Трансваальда сақталған. Ал қалғандары өндірістік отырғызылған ағаштар негізінен эфкалит, мимоза. Сәл жоғары орналасқандығына байланысты осы кеңдікте орналасқан басқа жерлерге қарағанда орташа температурасы аздап төмен , жауын шашынның жылдық мөлшері батыс жағалауында 100м/н дракон тауларында 2000м арасында ауытқып отырады.Территорияның көп бөлігінде сумен қамтамасыз ету мөлшері жеткіліксіз. Оңтүстік және шығыс жағалары ғана сумен жақсы қамтамасыз етілген. Ішкі сулары өте аз және мемлекетте су ресурстарының ы өте жоғары. Роттердам,рейн өзендерінің суы ,бір Замбезидің суынан 2 есе аз.

1.2. Табиғи ресурстары

Оңтүстік Африка республикасы-түрлі ландшафтар мен табиғи ресурстарға бай елдердің бірі. Үстіңгі құрлысы үлкен амфитеатрға ұқсас. Ең биік қатарлары шығыс пен оңтүстікте дракон және кап тауларында пайда болған. Солтүстік жаққа қарай биіктігі төмендейді. Оңтүстік африка республикасының жағалауында ішкі биік үстірттер мен жазықтар жиектелген. Оңтүстік африка республикасының жартыдан көп территориясы 1000м/н жоғары, бірақ ¼ бөлігі 500м теңіз деңгейінен төмен орналасқан. Кар үстіртінің батыс бөлігінде, шығыс үстірттегі жер вельда деп аталады. Биік , орташа, төмен. Кустарниковый вельд деген үстірті , жазықтар басым болады. Мұхиттық жағалауда оңтүстік африка республикасы шығыс және оңтустігінде ылғалды жазық созылып жатыр, батыс жағалауы қүрғақтау. Жартылай шөл және шөлдік өсімдік әлемі солтүстік батысындағы Намиб құмды шөлінде орналасқан. Ішкі үстірттермен және жағалық жазықтықтардың климатында, суында , топырағында және өсімдіктер өсуінде айырмашылықтар бар. Бүл аудандар үлкен және ұлы уступта айырылады.-ішкі үстірті қыры, жаға жақтан құлама ,әсіресе оңтүстік шығыста және шығыста. Бүл жерде ол дракон деген атпен белгілі, оның биііктігі 3500м/н жоғары, биік нүктесі-кат –пик тауы 3660м. Үлкен уступке оң жағынан жас Кап таулары жалғасады. Орташа биіктігі 1500-2000м ,ол жотадан құралған ендіктер бойынша созылған.кап таулары үлкен уступ таулары сияқтыдай жағалық жазықтық жағынан биік , қиын өтулі , жіңішке өзеннің аңғары сияқты. Таудың солтүстік жағында құрлықты жоғары кару 1000мбиіктікте орналасқан. Солтүстік батыста жоғары кару құрғақты кіші макваленд және бушменленд қыраттарға ауысады. Оренжевая өзенінің орта ағыстарының сол жаққа қарай биіктігі ,800-900м калахари деген жазық орналасқан. өзеннің арнасынан кесіп өтетін, жылдың көп бөлігі құрғақшылықта болады. Негізгі түрі құмды және құм тасты қалыңдықпен қапталған. Шығысқа қарай рельф қайтадан көтеріді. Вааль өзенінің оң жағалауында Кап үстірті бар. Даламий және избескімен құралған. Үстірте меридиан бойынша ислуман және

лагеберге таулары созылған-табиғи шекарасы кап үстірті және калахари жазығының арасында. Вааль өзенінің шығысында Вельде сеиясы басталады.,климатының биіктігімен құрғақшылығымен ажыратылады. Осы үстірттегі түрлі ылғалдықтар топырақта және өсімдіктерде ажыратылады. Оңтүстік африка республикасы жерден қазып алынған байлықтарының үлкен бөлігін ескі кристалдар алып жатыр. Оңтүстік африка республикасы пайдалы қазбаларға өте бай. Алтын мен уранды өндіретін жерлер Трансвааль және Солтүстік Оранжевая. Оңтүстік Африка Республикасы капиталистік елдердің ішінде алмаз, алтын, уран, темір хромит өндіруден бірінші орында келеді.

1.3. Халқы

Оңтүстік Африка Республикасының халық саны тез өсіп келе жатыр 2,4% жылына, жергілікті тұрғындар 3,5 %; халқының орташа жасы - 63 жас, ақ нәсілдердің орташа жасы 70 жас, африканерлердің орташа жасы 57 жас. Халық санының көбеюі өткен ғасырдың Европадан және Азиядан көшіп келушілердің көбейіп отырды. 60 жылдардың басында көшіп келушілер саны күрт азайды, 90 жылдардың басында көшіп келушілер саны 5-6 мың жылына болды, Халқының 85% қара түсті африкалықтар әр түрлі этностарға жататын олардың ішінде зулу 38%-ін, суто- 77%-ін, коса-11%-ін, тсонга-6% -ін, тсван-6%-ін құрады олар соңғы кезде дейін өзін басқаратын территорияда тұрған. Ол территориядан жүріп тұруы белгілі бір регламентпен жүргізіліп отырған. Өздері тұрған территориядан басқа жерлерде шетелдік болып есептелінді. Негізінен африкалықтар қопалардан тау кен өндірісінде, ауыл шаруашылық аудандарында өздері ақ нәсілдерден бөлек тұруға мәжбүр болған. Европалықтардың саны халықтың 15 %-ін құрайды. Олардың 6%-ін ана тілі африканс тілі саналады. 2-ші халқының саны жағынан ақ нәсілділер негізінен ағылшындар. Олар Германиядан, Бельгиядан, Швейцариядан, Италиядан, Франциядан, Грециядан, Скандинавия елдерінен келген халықтар болып

табылады. Олар негізінен ресми тілде және өз тілдерінде сөйлейді. Ақ нәсілділердің 4/5 бөлігі Трансвальда және Кейпленд қаласының оңтүстігінде тұрады. Табиғи өсімнің кемдігіне ақ нәсілдердің саны біртіндеп кеміп келе жатыр. Англо-бур соғысынан бері екі үлкен ақ нәсілді халықтар арасында осы күнге шейін қарама-қайшылықтар сақталған . Оңтүстік Африка Республикасындағы ең бай және ықпалы күшті өндіріс иелері негізінен африканерлер. Оңтүстік Африка Республикасындағы үшінші халқы саны жағынан мулаттар мен метистер ( үш миллион адамға жуық ) олар Европалықтардан, готтентоттардың біріккен семьясынан және Индиядан, Индонезиядан, Малайзиядан шыққан, оларды Оңтүстік Африка Республикалардың плантацияларында жұмыс істеу үшін әкелінген. Бұлардың 80%-ті көп провинциясында тұрады. Олардың көпшілігі қалаларда тұрады және олардың арасында кіші буржуазияларда бар. Бұрынғы уақытта қара нәсілділер сияқты дискриминацияға ұшыраған. Азиядан шыққан халықтар негізінен Үнділер (1млн адам) құрады, олардың ішінде 13 мыңға жуығы қытайлар болды. Азия халықтары 1960 жылы пайда бола бастады, оларды натал плантацияларындағы қант құрағында жұмыс істеу үшін әкелген.

Бұлардың 80% -ті осы күнге дейін наталь провинциясында өмір сүреді. Көпшілігі қалада тұрады. Көпшілігі ағылшын тілінде сөйлейді. Кейбіреулері африканс тілінде өзара қарым-қатынастарында олар ана тілінде сөйлейді. Мысалы: тамилеи, тилегу, хинди, гуджарити, урду. Заң жүзінде дискриминацияның жойылуы тұрғысын жағдайдағы теңсіздікте жол алған жоқ. Мысалы: ақ нәсілділер ұлттық байлықтың 80%-тіне ие болды. Ұлттық ішкі өнім ақ нәсілділерде 10 есе жоғары. Қара нәсілділер арасында жұмыссыздық 4%. Ақ нәсілділер 38%. Бұл үлкен әлеуметтік мәселе. Бүкіл халықтың 40% жұмысқа жарамды деп есептелді. Олардың 4/1-і өндірісте, 7/1-і ауыл шаруашылығында жұмыс істейді. Жалпы

негізінен 60% жұмысшылар. Халықтың орналасуы әркелкі. Халық көп орналасқан жері Трансваль, Наталь, және Кейптаунның жағалаулары.

Оңтүстік Африка Республикасы – Африкадағы урбандалған мемлекет. Қалада халықтың 60% тұрады. Урбандалу өндірісі қарқынды даму үстінде 1-ші кезеңде Трансваль және Оранжевая провинциясында. Бужда Витватерсранд кешені орналасқан. Өте ірі экономикалық орталығы Йоханнесбург 1,7 млн адам тұрады Астанасы - Приторинде онда 1,1 млн адам тұрады. Бұдан басқа 2 үлкен қалалары Кейптаун және Дурбак. Кептаунда 2,9 млн халық тұрады. Дурбанда 7,1 млн адам тұрады. Бұлар өте үлкен теңіз порттары және осылар арқылы ірі экономикалық байланыстарды жүзеге асырады.

Оңтүстік Африка республикасына шаруашылығына жалпы сипаттама.

Оңтүстік Африка Республикасы табиғи жағдайдың киындығына қарамастан шаруашылықтар елдің қажеттіліктерін камтамасыз етеді. Оңтүстік Африка Республикасы индустриалды өндірісінде тау кен өндірісі жетекші орын алады. Алмаз өндіруден дүние жүзінде алдыңғыорынды алады. Негізінен көмір өндірісі, энергетика, машина жасау, химия өндірісі, жеңіл өнеркәсіп жақсы дамыған.

Табиғи жағдайдың қиындығына қарамастан Оңтүстік Африка Республикасы ауыл шаруашылығында елдің қажеттіліктерін қамтамасыз етеді және біраз бөлігін шетелге шығарады. Ауыл шаруашылығында негізінен 2 сектор қалыптасқан африкалық және европалық. Соңғы кезге дейін африкалықтар жер иеленуге құқығы аз болғандықтан африкалық сектор артта қалған негізінен қол өнерін пайдаланған сектор болып қалыптасқан. Олар елде астық пен мал өнімдерінің 10%-тін ғана қамтамасыз етеді. Европалық сектор африкалық секторға қарағанда жақсы дамыған Техниканы және жалдамалы жұмыс күшін пайдаланады. Соңғы кезге дейін

африкалықтар мен метистерді зорлап жұмыс істеткен. Апертейдтің жойылуына байланысты қазір бұл жағдай біртіндеп түзеліп келеді.

Ауыл шаруашылыққа жарамды жер бүкіл территорияның 10%-тін құрайды. Жайылымдар жерлердің 3/2 бөлігін алып жатқандықтан тек ғана қой өсіруге жарамды. Пайдаланылған жерлердің 9%-ті қолдан жасалған суару жүйесімен қамтылған. Негізгі өндірілетін ауыл шаруашылық өнімдері – бидай 2 млн тонна, жүгері 8 млн тонна. Африкалықтардың негізгі тағамдық өнімі - сорго. Бұдан басқа көп көлемде арахис 100 мың тонна, күнбағыс 600 мың тонна, қант құрағы 10 млн тонна, мақта мен темекі өндіріледі. Жүзім бау көкөніс өсіру шаруашылығы жақсы дамыған, әсіресе Кейптаун және Наталь қалаларында Оңтүстік Африкалық жоғары сапалы вино өнімдері 25 елге сатылады.

2.1. Өнеркәсібі

Оңтүстік Африка Республикасыиндустриялды өндірісінде тау кен өндірісі ерекше роль алады, онда 700 мың адам жұмыс істейді. Негізгі өнімдері алтын мен платина . Өткен ғасырдың 50 жылдарында Жаңа өндіріс - Уран өндірісі пайда болды. 1990 жылы Оңтүстік Африка Республикасы дүние жүзінде 7 орында. Оңтүстік Африка - алмас өндіруден дүние жүзінде адыңғы қатардан орын алды. Оның ішінде Ювелир бұйымын жасайтын алмаздар жуық, құны - 1,1 млрд шамасында.

Көмір өндірісі көмір өндіру елдегі негізгі өндірістің бірі болып табылады. Негізгі көмір өндірудің аудандары Претори – Йоханнесбург көмір өндіру жылдам қарқынды дамып келе жатыр. Көмір өндіруден көп мөлшерде темір, марганец, алюминий рудалары және хромит өндірілдіДүние жүзінде Хром рудасынан марганец рудасын өндіруден Оңтүстік Африка - 1-ші орынды алды.

Энергетика өткен ғасырдың 80 жылдарынан бастап Оңтүстік Африка Республикасы энергетика қуатымен толық қамтамасыз етуге қол жеткізді.

Оның ішінде көмір энергиясының қажеттіліктерінің 80% өтейді. Олар жылу электр станцияларынан жағылып энергия алу үшін пайдаланады. Одан басқа көмірдің сұйық отын өндіретін 3 завод жұмыс істейді. 1984 жылдан бастап Африкадан тұңғыш атом электр станциясы жұмыс істей бастады. Алғашқы кезде Атом электр станциясын байыту үшін Уран шетелден сатылып алынған. Қазіргі кезде өздерінде Уран байытатын завод жұмыс істейді. Электр энергиясын өндіретін кәсіпорындардың 90% мемлекет қарамағында.

Машина жасау өндірісі жақсы дамыған және әртүрлі өнім өндіруде. Оның ішінде тау-кен өндірісіне арналған машиналар, транспорттық машиналар , ауыл шаруашылық машиналар. Лакомотивпен вагон құрастыру елдің темір жолын толық қамтамасыз етеді. Одан басқа двигательдердің турбиналар, станоктар есептеу техникасын өнддіру жақсы дамыған машина жасаудың орталығы. Кептаунг, Витватерсранг, Дурбак порт- Элизабетте.

Химия өндірісі алғашқы кезде тау кен өндірісінің қажеттілігін атау үшін пайда болды. Негізінен жарылғыш заттар мен күкірт қышқылы қазіргі кезде көптеген химиялық өндірістік орындар бар. Оңтүстік Африка Республикасы Дуние жүзінде көмірдің сұйық отын алу жөнінде алдыңғы орында. Химиялық өндіріс трансватордың Оңтүстігінде Оанжевая провинциясынан Солтүстігінде жақсы дамыған ірі мұнай өңдеу заводдтары Кейптаунгпен Дурбакта кездеседі.

Жеңіл өнеркәсібі Текстиль мен трикатаж өндірісі жақсы дамығанына қарамастан елдің қажеттілігін толық қамтамасыз ете алмайды. Оңтүстік Африкада шығарылатын консервілер қант, пиво өнімдері шетелге шығарылады.

2.2. Ауыл шаруашылығы

Мал шаруашылығы мал шаруашылығының негізі қой шаруашылығы елдердің барлық аймақтарында дамыған, қой саны жағынан 30 млн Африкада 1-ші орын, ал дүниежүзінде 8-ші орынды алады. Жүннің ¾ бөлігі шетелге шығарылады. Негізінен Қаракөл және меринос қойлары өсіріледі. Оңтүстік Африка Республикасында ешкінің 75 %-тін ангор ешкілері болып табылады. Дүние жүзіндегі мохер шерсттерін 40-45%-тін өндіреді. Ет және сүт өнімдерін беретін мал шаруашылығы трансваль және

Оренжевая провинцияларында жақсы дамыған. Қара малдың саны 12 млн, шошқа 1,5 млн-ға жуық. Наталь және Трансвальда орманды алқаптар елдің ағаш және ағаш өнімдеріне қажеттілігін өтейді. 1994 жылы 0,5 млн тоннадай жылына балық ауланады оның 90 % -ті африканың суық суларынан ауланады. Ауланған балықтың 80%-ті шетелге шығарылады. Ауыл шаруашылығында негізінен қой шаруашылығы, негізінен қой, шошқа, ешкі, үй құстарын өсірумен айналысады. Тұрғындары жүгері 10-15 млн тонна бидай 2 млн тонна, күнбағыс 350 мың тонна, картофель 1,2 млн тонна, мақта 15 мың тонна , көкөністер 1,5 млн-ға жуық егеді. Жылына 600-700 мың тонна балық ауланады. Жануарларына келетін болсақ ірі жануарлар тек қана қорықтарда ғана сақталған. Сол кезде жирафтарды өлтіре бастаған, яғни шнур жасау үшін Оңтүстік Африка Республикасының ірі және ұлттық қорықтары: крюгер, хлухлуе және калахали, хенсабон паркінде леопардтар, пілдер, жирафтар, бегемоттар, буйволдар және әр түрлі құстар бар.

2.3. Транспорты

Оңтүстік Африка Республикасы Африкадағы транспортпен жақсы қамтамасыз етілген жалғыз ел. Шын мәнінде елдегі барлық транспорттың түрлері «Транснет» мемлекеттік корпорациясының иелігіне кіреді және мұнда 160 мың адам жұмыс істейді (жеке меншік көліктерден басқа). 1990 жылы бұл корпорация жекешелендірілген,бірақ контрольдік акциялары әлі күнге дейін мемлекеттің қолында.

Елдегі темір жолдардың ұзындығы шамаман 24мың км және бұл жолдардың 40% электірленген.

Автомобильжолдары 290 мың км; оның ішінде 57 мың км-і қатты асфальттенген. Бұл жолдардың құрамына 2040 км тұратын жоғары жылдамдықта жүруге болатын(автострад) кіреді. Автобус жолдарында пассажирлерге теміржол қызметтерімен бірдей қызмет көрсетіледі.

Өте үлкен магистральдармен және теніз порттарымен жалғасып жатқан Трансвааль өндірістік ауданы өзінің өте жиі орналасқан жол байланыстармен өзгешеленіп тұрады.

Теңіз және авиация Оңтүстік Африка Республикасының сыртқы қарым –қатынастарын қамтамасыз етеді.Оңтүстік жарты шардағы ең үлкен теңіз базалары және осы елдегі өте маңызды теңіз портары болып Дурбан (жылдың жүк алмасуы 26млн тжәне Кейптаун болып саналады. Қазіргі кезде көмірді таситын Ричард-Бей және темір рудаларын таситын Салданья жаңа кәсіптік порттардың маңызы тез қарқындап келеді. Елдің өз флоты үлкен емес . Сауда флоттарының құрамына 300кеме және оның ішінде төрт контейнер кіреді.

Аэропортар мен жазғы алаңдардың саны -667.Оның ішінде екі халықаралық аэропорттар Йоханнесбурде және Дурбанда орналасқан.Олар жүзден астам әуежолдарға қызмет көрсетеді.Бұл елдердің ұлттық компаниясы «Саут африкан Эйруэйз».

Оңтүстік Африка Республикасы -өндірісті аграрлы ел. Оңтүстік Африка Республикасында 5 ауданы , және 7Африка халқы , 40-ке жуығы өндірісті өнімдері еншісіне кіреді. Көп жылдардан бері Оңтүстік Африка экономикасында пайдалы қазбалар маңызды роль атқарады. 2 дүниежүзлік соғыстан кейін өңдеуші өнеркәсіп тез қарқынды дамыды, және қазіргі кезде өнеркәсіп тарау лары бірінші орынға шықты. Оңтүстік Африка Республикасы капиталистік мемлекеттердің арасында пайдалы қазба өндіруден алдыңғы орында келеді. Оңтүстік Африка Республикасы жыл сайын 700-800 талтын өндіреді. Екінші дүниежүзлік соғыстан кейін шығыс, батыс , және оңтүстік батыстағы ескі алтын өндіретін райондар жаңартыла бастады. 40 жылдардың соңы -50 жылдардың басында жаңа рудниктер іске қосыла бастады. Оңтүстік Африка Республикасында 17 уран заводы жұмыс істеді. Алтын өндіретін компаниялар ірі жетістіктерге жетті. Қазір елде уран өндіруден –маңызды рольді алады. Оңтүстік Африка Республикасы алмаз өндіруден 2-ші орынды алады. Елде 2 алмаз өндіретін орындары бар.Ұсақ тау жыныстарында

және тұрғылықты жерлер. Тұрғылықты жерлер Трансваальда, Оренжевая провинциясының оңтүстік батысында,және Кап провинциясының солтүстігінде кездеседі. Тағы да осындай жерлер Кимберли қаласында кездеседі. Оңтүстік Африкасы Республикасы маргенец рудасын сыртқа шығаруда көрнекті орын алады, негізі өнім өндіретін орталық –постмасбурге және хромитті Трансваальдың батысы мен шығысында өндіріледі. Мыс рудасы Мессйне және Кап провинциясының батысында табады .70жылдарға дейін көмір және темір рудасын тек ғана ішкі қажеттіліктері үшін ғана шығарған. Соңғы жылды пайдалы қазбалары Шығыс Европаға және Жапония елдеріне шығарыла бастады.

Негізгі көмір өндіретін райондар Оренжевая провинциясының солтүстігінде орналасқан.

Қорытынды

Қорыта келгенде, Оңтүстік Африка Республикасы Африканың оңтүстік бөлігінде ,яғни Оңтүстік Атлантика мен Үнді мұхитының арасында орналасқан.ОАР-көңілді ел деп аталады.,онда әр түрлі халықтар өмір сүреді.Бұл ел авиационды ел деп аталады,өйткені онда ауа-райы ыстық болып келеді,әрқашан аспан ашық. ОАР-президенті типтегі парламентті республика.Мемлекет басшысы-президент. Заң шығарушы орган-екі палаталы парламент. Оңтүстік Африка Республикасының территориясы -1221мың км² халкы-43,4 млн адам Астанасы-Претория. Мемлекеттік тілдері африканс және ағылшын.

Ішкі айырмашылықтар мен сыртқы экономикалық байланыс 📙 Реферат → 🆔 114536