Осы Заң білім беру

Осы Заң білім беру саласындағы қоғамдық қатынастарды реттейді, осы саладағы мемлекеттік саясаттың негізгі принциптерін айқындайды және Қазақстан Республикасы азаматтарының, сондай-ақ Қазақстан Республикасында тұрақты тұратын шетелдіктердің және азаматтығы жоқ адамдардың білім алуға конституциялық құқығын қамтамасыз етуге бағытталған.

1-тарау. ЖАЛПЫ  ЕРЕЖЕЛЕР

1-бап. Осы Заңда  пайдаланылатын негізгі ұғымдар

Осы Заңда мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

1) адъюнктура – әскери  оқу орындарында жоғары білікті  ғылыми-педагогтік кадрлар даярлау  нысаны;

2) академия – мамандықтардың  бір-екі топтары бойынша жоғары  және жоғары оқу орны-нан кейінгі  білім берудің кәсіптік оқу  бағдарламаларын іске асыратын, ғылыми-зерттеу қызметін және педагогтік қызметті, кадрлардың біліктілігін арттыруды және қайта даярлауды жүзеге асыратын оқу орны;

3) атаулы стипендия - тиісті  білім беру бағдарламаларын ойдағыдай меңгерген, ғылыми-зерттеу жұмыстарымен айналысатын, оқу орнының қоғамдық, мәдени және спорттық өміріне белсене қатысатын неғұрлым қабілетті білім алушыларды көтермелеу үшін жеке немесе заңды тұлғалар тағайындайтын стипендия;

4) бакалавр - жоғары білім берудің тиісті білім беру бағдарламаларын меңгерген адамдар-ға берілетін академиялық дәреже;

5) бейін алды даярлық – білім алушының жеке білім беру траекториясының негізгі орта білім беруді таңдауын мақсатты педагогикалық қолдау;

6) бейінді оқыту – білім алушылардың мүдделерін, бейімділігі мен қабілеттерін ескере отырып, оқытуды саралау және даралау процесі, білім беру процесін ұйымдастыру;

7) “Болашақ” халықаралық стипендиясы – Қазақстан Республикасы Президентінің Қазақстан Республикасы азаматтарының шетелдік оқу орындарында күндізгі оқыту нысанында оқуы және мемлекеттік ғылыми ұйымдар мен жоғары оқу орындары ғылыми қызметкер-лерінің әлемнің жетекші жоғары оқу орындарында, ғылыми орталықтары мен зертхана-ларында тағылымдамадан өтуі үшін тағайындайтын стипендиясы;

8) білім алушыларды аралық  аттестаттау - білім алушылардың  бір оқу пәнін оны зерделеп  бітіргеннен кейінгі бір бөлігінің  немесе бүкіл көлемінің мазмұнын  меңгеру сапасын бағалау мақсатында  жүргізілетін рәсім;

9) білім алушыларды қорытынды аттестаттау - тиісті білім беру деңгейінің мемлекеттік жалпыға міндетті стандартында көзделген оқу пәндерінің көлемін олардың меңгеру дәрежесін айқындау мақсатында жүргізілетін рәсім;

10) білім беру гранты  – кәсіптік білім алуға төлеу  үшін Қазақстан Республикасының  заңнамасымен белгіленген шарттармен  білім алушыға берілетін ақшаның  нысаналы сомасы;

11) білім беру қызметі – білім беру субъектілерінің мақсатты, педагогтік негізделген, дәйекті өзара іс-қимылы барысында жеке адамды оқыту, дамыту және тәрбиелеу міндеттері шешілетін процесс;

12) білім беру мониторингі - білім беру процестерін жүзеге  асырудың жай-күйін және нәтижелері  мен шарттары өзгеруінің серпінін, білім алушылар контингентін, білім  беру ұйымдары желісін жүйелі  түрде байқау, талдау, бағалау және  болжау;

13) білім беру саласындағы уәкілетті орган – білім беру саласындағы басшылықты және салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының орталық атқарушы органы;

14) білім беру сапасын  бағалаудың ұлттық жүйесі –  білім беру сапасының мемлекеттік  жалпыға міндетті білім беру  стандарттарына, жеке адамның, қоғам  мен мемлекеттің қажеттіліктеріне сәйкестігін белгілеудің институционалдық құрылымдары, рәсімдері, нысандары мен әдістерінің жиынтығы;

15) білім беру туралы  құжаттарды нострификациялау - басқа мемлекеттерде, халықаралық немесе шетелдік оқу орындарында (олардың филиалдарында) білім алған адамдарға берілген құжаттардың баламалылығын айқындау мақсатында жүргізілетін рәсім;

16) білім беру ұйымдарын аккредиттеу – білім беру қызметтерінің сапасы туралы объективті ақпарат беру және оны жетілдірудің тиімді тетіктерінің бар екенін растау мақсатында аккредиттеу органының олардың белгіленген талаптар мен стандарттарға сәйкестігін тану рәсімі;

17) білім беру ұйымдарын мемлекеттік аттестаттay - білім беру ұйымдары көрсететін білім беру қызметтерінің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарт талаптарына сәйкестігін бақылау мақсатымен жүргізілетін рәсім;

18) гимназия – білім  алушылардың бейімділігі мен қабілетіне сәйкес бастауыш, негізгі орта және жалпы орта білім берудің гуманитарлық бейіндері бойынша жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын оқу орны;

19)  докторантура - жоғары оқу орындары мен ғылыми ұйымдарда біліктілігі жоғары ғылыми және ғылыми-педагог кадрлар даярлау нысаны;

20) доцент, профессор:

тиісті жоғары оқу орны беретін академиялық атақтар;

жоғары оқу орнының немесе ғылыми ұйымының өтініші бойынша білім беру саласындағы уәкілетті орган беретін ғылыми атақтар;

21) жалпы білім беретін мектеп – бастауыш, негізгі орта және жалпы орта білім берудің жалпы білімберетін оқу бағдарламаларын, сондай-ақ оқушылар мен тәрбиеленушілерге қосымша білім берудің оқу бағдарламаларын іске асыратын оқу орны;

22) инновациялық - білім беру консорциумы – жоғары оқу орындары, ғылыми ұйымдар мен өндіріс саласында жұмыс істейтін басқа да заңды тұлғалар іргелі, қолданбалы ғылыми зерттеулер мен технологиялық инновациялар негізінде жоғары білікті мамандар даярлау үшін зияткерлік, қаржылық және өзге де ресурстарды біріктіретін, бірлескен қызмет туралы шарт негізіндегі ерікті тең құқықты бірлестік;

23) инновациялық университет  – инновациялық қызметтің толық циклін, іргелі және іздестіру зерттеулерін, қолданбалы зерттеулер мен тәжірибелік-конструкторлық әзірлемелерді жүргізуді және өндіріске ғылыми-зерттеулер нәтижелерін енгізуді іске асыруға қабілетті ғылыми-білім беру кешені;

24) интеграцияланған білім беретін оқу бағдарламалары – білім беру деңгейі мен мазмұнының үздіксіздігін және сабақтастығын ескере отырып әзірленген білім беретін оқу бағдарламалары;

25) институт – мамандықтардың  бір-екі топтары бойынша жоғары  білім берудің кәсіптік оқу  бағдарламаларын іске асыратын, ғылыми және педагогтік қызметті, кадрлардың біліктілігін арттыруды және қайта даярлауды жүзеге асыратын оқу орны;

26) институционалдық аккредиттеу  – білім беру ұйымының білім  беру бағдарламаларын мәлімделген  мәртебесіне сәйкес сапалы ұсынуы  жөніндегі қызметін бағалау;

27) интернатура – медициналық  жоғары оқу орындарының білім  алушыларын базалық медициналық білім беру шеңберінде бір немесе екі жылдық даярлау нысаны;

28) интернаттық ұйымдар - жатын орны беріле отырып, белгілі  бір санаттағы адамдардың білім алу құқығына мемлекеттік кепілдікті қамтамасыз ететін білім беру ұйымдары;

29) кәсіптік бағдар –  білім алушының кәсіптік қызығушылықтарына, жеке қабілеттері мен психикалық-физиологиялық ерекшеліктеріне сәйкес білім беру және кәсіптік мүмкіндіктер саласында, мамандық пен оқитын орнын еркін және саналы таңдау құқықтарын іске асыруына ақпараттар мен консультациялық көмек беру;

30) кәсіптік даярлықты  бағалау - техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын білім беру ұйымдары білім алушыларының кәсіптік даярлығы деңгейінің мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандарттарымен белгіленген талаптарға сәйкес келу дәрежесін айқындау;

31) кәсіптік лицей – жалпы орта білім берудің жалпы білім беретін оқу бағдарламалары мен техникалық және қызмет көрсету еңбегінің білікті кадрларын даярлау жөнінде техникалық және кәсіптік білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын оқу орны;

32) кәсіптік оқыту –  техникалық, қызмет көрсетуші және  басқарушы еңбек мамандарын кәсіптік  даярлауды, қайта даярлауды және  біліктілігін арттыруды қамтитын  кәсіптік білім беру жүйесінің  бір бөлігі;

33) кешенді тестілеу –  ақпараттық технологиялар қолданылып, бірнеше оқу пәндері бойынша  бір мезгілде өткізілетін емтихан  нысаны;

34) клиникалық база – жоғары оқу орнының немесе денсаулық сақтау ұйымының жергілікті денсаулық сақтау ұйымдарының базасында жұмыс істейтін, материалдық-техникалық базасының жоғары деңгейі болатын, ұйымдық-әдістемелік, оқу, емдеу-диагностикалық және ғылыми-зерттеу жұмысының қазіргі заманғы әдістері негізінде дәрігерлерді, ғылыми кадрларды даярлауды және қайта даярлауды жүзеге асыратын және медициналық көмектің барлық түрлерін көрсететін клиникасы;

35) колледж – жалпы  орта білім берудің жалпы білім беретін оқу бағдарламалары мен техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарлама-ларын іске асыратын оқу орны;

36)  кредиттік оқыту технологиясы – білім алушының және оқытушының оқу жұмысының көлемін өлшеудің сәйкестендірілген бірлігі ретінде кредитті пайдалана отырып, білім алушылардың пәндерді оқып зерделеу дәйектілігін таңдауы және дербес жоспарлауы негізіндегі оқыту;

37) қабылдау квотасы –  І, ІІ топтағы мүгедектер, жеңілдектер  мен кепілдектер бойынша соғысқа  қатысушылар мен соғыс мүгедектеріне  теңестірілген адамдар, бала кезінен  мүгедектер, мүгедек балалар, ауыл (село) жастары арасынан шыққан азаматтар  мен Қазақстан Республикасының  азаматтары болып табылмайтын  ұлты қазақ адамдарды, сондай-ақ  жетім балалар мен ата-анасының  қамқорлығынсыз қалған балаларды  техникалық және кәсіптік, орта  білімнен кейінгі және жоғары  білімберетін білім беру ұйымдарына кабылдау үшін бөлінетін мемлекеттік білім беру тапсырысының, оның ішінде білім беру гранттары көлемінің шекті саны;

38) қашықтықтан білім беру  технологиясы – білім алушы  мен педагог қызметкердің жанама (алыстан ) немесе толық емес жанама  өзара іс-қимылы кезінде ақпараттық  және телекоммуникациялық құралдарды қолдана отырып жүзеге асырылатын оқыту;

39) қосымша білім беру – білім алушылардың білім алу қажеттерін жан-жақты қанағаттандыру мақсатында жүзеге асырылатын тәрбиелеу мен оқыту процесі;

40) лицей – негізгі орта білім берудің және жалпы орта білім берудің жаратылыстану-ғылыми, физика-математикалық бейіндері бойынша жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын білім алушылардың бейімділігі мен қабілетіне сәйкес іске асыратын оқу орны;

41) магистр – жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын меңгерген адамдарға берілетін академиялық дәреже;

42) мамандандырылған аккредиттеу  – білім беру ұйымы іске  асыратын жекелеген білім беру  бағдарламаларының сапасын бағалау;

43) мемлекеттік аралық  бақылау - оқыту сапасын білім  беру ұйымдарына тәуелсіз бақылаудың  бір түрі;

44) мемлекеттік атаулы стипендия - Қазақстан Республикасының Президенті және (немесе) Қазақстан Республикасының Үкіметі тағайындайтын стипендия;

45) мемлекеттік білім беру тапсырысы – мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту жөнінде, экономиканың қажеттілігін қамтамасыз ету, білікті жұмыс күші мен қоғамның зияткерлік әлеуетін молықтыру үшін білікті қызметкерлер мен мамандарды даярлау, біліктілігін арттыру және қайта даярлау жөнінде, сондай-ақ білім беру жүйесін оқу-әдістемелік қамтамасыз ету жөнінде мемлекет қаржыландыратын қызмет көрсетулер көлемі;

46) оқу бағдарламасы - әрбір оқу пәні бойынша меңгерілуге тиісті білімнің, шеберлік пен дағдылардың мазмұны мен көлемін айқындайтын бағдарлама;

47) оқу жоспары - білім  берудің тиісті деңгейіндегі  оқу пәндерінің (предметтерінің) тізбесі  мен көлемін, оларды зерделеу  тәртібі мен бақылау нысандарын  регламенттейтін құжат;

48) оқу-клиникалық орталығы - медициналық жоғары оқу орнының  қазіргі заманғы аппаратурамен, фантомдармен және муляждармен  жабдықталған және білім алушылардың  және (немесе) медицина қызметкерлерінің  практикалық (клиникалық) машықтарды  меңгеруіне және оларды бақылауға  арналған құрылымдық бөлімшесі;

49) орта білім – азаматтардың Қазақстан Республикасының Конституциясымен кепілдік берілген, білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттарына сәйкес бастауыш, негізгі орта және жалпы орта білім берудің жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын меңгеруі нәтижесінде алатын білімі;

50) педагог қызметкерлерді  аттестаттау - педагог қызметкердің  біліктілік деңгейінің біліктілік  талаптарына сәйкестігін айқындау  мақсатында жүргізілетін рәсім;

51) резидентура – клиникалық мамандықтар бойынша жоғары оқу орнынан кейінгі тереңдетілген медициналық білім алу нысаны;

52) рухани (діни) білім беру  ұйымдары - дін қызметшілерін даярлаудың  кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын оқу орындары;

53) стипендия - білім алушыларға олардың тамағына, күнелтуіне және оқу әдебиетін сатып алуына жұмсалатын шығындарды ішінара жабу үшін берілетін ақша сомасы;

54) университет – мамандықтың үш және одан да асатын тобы бойынша (медициналық университет – екі және одан да көп) жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын, ғылыми және педагогтік қызметті, кадрлардың біліктілігін арттыруды және қайта даярлауды жүзеге асыратын және өз қызметі саласында жетекші ғылыми және әдістемелік орталық болып табылатын оқу орны;

55) училище – негізгі  орта, жалпы орта білім берудің  жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын және мәдениет пен өнер саласындағы техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын оқу орны;

56) ұлттық бірыңғай тестілеу  – орта білімнен кейінгі немесе  жоғары білім беретін білім беру ұйымдарына түсу емтихандарымен біріктірілетін, жалпы орта білім беру ұйымдарында білім алушыларды қорытынды аттестаттау нысандарының бірі;

57) философия докторы (PhD), бейіні бойынша доктор - тиісті  мамандықтар бойынша докторантураның кәсіптік оқу бағдарламаларын меңгерген адамдарға берілетін жоғары академиялық дәрежелер;

58) шағын жинақты мектеп - білім алушылар контингенті шағын, сынып-жинақтары біріктірілген және оқу сабақтарын ұйымдастырудың өзіндік нысаны бар жалпы білім беретін мектеп;

59) экстернат - білім алушы  сабаққа үнемі қатыспай-ақ тиісті  білім беру бағдарламасының оқу  пәндерін өз бетімен оқитын  оқыту нысандарының бірі;

60) эксперименттік алаң - жаңа педагогтік технологиялар  мен білім беретін оқу бағдарламаларын мақұлдаудан өткізуге арналған эксперимент режимінде білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын білім беру ұйымы;

61) элиталық білім – дарынды адамдарға арналған мамандандырылған білім беру ұйымдарында іске асырылатын арнайы білім беретін оқу бағдарламалары бойынша алынатын білім.

2-бап. Қазақстан  Республикасының білім беру саласындағы  заңнамасы

1. Қазақстан Республикасының  білім беру саласындағы заңнамасы  Қазақстан Республика-сының Конституциясына  негізделеді, осы Заңнан және  Қазақстан Республикасының өзге  де нормативтік құқықтық актілерінен  тұрады.

2. Егер Қазақстан Республикасы  ратификациялаған халықаралық шартта осы Заңдағыдан өзгеше ережелер белгіленсе, онда халықаралық шарттың ережелері қолданылады.

3-бап. Білім беру  саласындағы мемлекеттік саясаттың  принциптері

1. Білім беру саласындағы  мемлекеттік саясаттың негізгі  принциптері мыналар болып табылады:

1) баршаның сапалы білім  алуға құқықтарының теңдігі;

2) білім беру жүйесін  дамытудың басымдығы;

3) әрбір адамның зияткерлік  дамуы, психикалық-физиологиялық және  жеке ерекшеліктері ескеріле  отырып, халықтың барлық деңгейдегі  білімге қолжетімділігі;

4) білім берудің зайырлы, гуманистік және дамытушылық  сипаты, азаматтық құндылықтардың, адам өмірі мен денсаулығының, жеке адамның еркін дамуының  басымдығы;

5) адамның құқықтары мен  бостандықтарын құрметтеу;

6) жеке адамның білімдарлығын  ынталандыру және дарындылығын  дамыту;

7) білім беру деңгейлерінің  сабақтастығын қамтамасыз ететін  білім беру процесінің үздіксіздігі;

8) оқыту мен тәрбиенің  бірлігі;

9) білім беруді басқарудың  демократиялық сипаты, білім беру  жүйесі қызметінің ашықтығы;

10) білім беру ұйымдарының  меншік нысандары, оқыту мен тәрбиенің  нысандары, білім беру бағыттары  бойынша алуан түрлі болуы.

2. Білім беру ұйымдарында  саяси партиялар мен діни ұйымдардың (бірлестіктердің) ұйымдық құрылымдарын  құруға және олардың қызметіне  тыйым салынады.

2-тарау. БІЛІМ  БЕРУ ЖҮЙЕСІН БАСҚАРУ

4-бап. Қазақстан  Республикасы Үкіметінің білім  беру саласындағы құзыреті

Қазақстан Республикасының Үкіметі:

1) білім беруді дамыту  жөніндегі мемлекеттік саясатты  әзірлейді және іске асырады;

2) білім беруді дамытудың  мемлекеттік бағдарламалары мен  білім беру жүйесін дамытудың  стратегиялық жоспарларын әзірлейді  және Қазақстан Республикасы  Президентінің бекітуіне ұсынады, оларды іске асыру жөніндегі  шараларды жүзеге асырады;

3) еңбек нарығының кадрларға  ағымдағы және келешектегі қажеттігінің  тұрақты мониторингі жүйесін  қалыптастырады;

4) әлеуметтік әріптестердің  кәсіптік білім беру проблемаларын  шешуге қатысуын қамтамасыз етеді  және республикалық бюджеттен  каржыландырылатын білім беру  ұйымдарында (Қазақстан Республикасының Ұлттық қауіпсіздік комитетінің білім беру ұйымдарындағы мамандар даярлауды қоспағанда) жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі, сондай-ақ техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білімі бар мамандар даярлауға мемлекеттік білім беру тапсырысын бекітеді;

5) білім беру грантын  беру ережелерін бекітеді;

6) білім берудің мемлекеттік  жалпыға міндетті стандарттарын  әзірлеу, бекіту тәртібін және  оның қолданылу мерзімдерін айқындайды;

7) Білім беру ұйымдарын  мемлекеттік аттестаттау ережелерін  және Білім беру ұйымдарын  аккредиттеу ережелерін бекітеді;

8) біліктілік талаптарын  және Білім беру қызметін лицензиялау  ережелерін бекітеді;

9) мемлекеттік үлгідегі  білім беру туралы құжаттардың  түрлері мен нысандарын және  оларды беру тәртібін анықтайды;

10) халықтың тығыздығына  және елді мекендердің қашықтығына қарай білім беру ұйымдары желісінің кепілдік берілген мемлекеттік нормативін бекітеді;

11) мемлекеттік білім беру  ұйымдары қызметкерлерінің үлгілік штаттарын, сондай-ақ педагог қызметкерлер мен оларға теңестірілген адамдар лауазымдарының тізбесін айқындайды;

12) Қазақстан Республикасының  Президентіне жеке адамның тәрбиесіне, оқуына және кәсіптік қалыптасуына  аса зор үлес қосқан жекелеген  білім беру ұйымдарына ерекше  мәртебе беру туралы ұсыныс енгізеді және Инновациялық университет туралы ережені бекітеді;

13) мемлекеттік басқару  органының ұсынысы бойынша бюджет  қаражаты есебінен қаржыландырылатын мемлекеттік білім беру ұйымдарын құрады, қайта ұйымдастырады және таратады;

14) білім беру мониторингін  жүзеге асырудың тәртібін белгілейді;

15) “Болашақ” халықаралық  стипендиясын беруге арналған  Үміткерлерді іріктеу ережелерін  бекітеді;

16) мемлекеттік атаулы  стипендияларды бекітеді;

17) “Алтын белгі” белгісі  туралы ережені бекітеді;

18) “Жоғары оқу орнының  үздік оқытушысы” және “Үздік  педагог” атақтарын беру ережелерін  бекітеді;

19) тиісті үлгідегі білім  беру ұйымдары, оның ішінде балаларға  арналған қосымша білім беру  бағдарламаларын іске асыратын  білім беру ұйымдары қызметінің  үлгілік ережелерін бекітеді;

20) Дарынды балаларға арналған  мамандандырылған білім беру ұйымдары қызметінің ережелерін бекітеді;

21) Әлеуметтік қорғалмаған  білім алушылар мен күнкөрісі  төмен отбасылардан шыққан білім  алушыларға қаржылай және материалдық  көмек көрсетуге бөлінетін қаражатты  жұмсау ережелерін бекітеді;

22) Жұмыс көрсеткіштері  жоғары мемлекеттік білім беру  мекемелеріне гранттар беруге  арналған мемлекеттік конкурстарды  өткізу ережелерін және оларды  пайдалану тәртібін бекітеді.

23) бірінші басшыларын  Қазақстан Республикасының Президенті тағайындайтын жоғары оқу орындарының тізбесін және оларды тағайындау, аттестациядан өткізу және қызметтен босату тәртібі туралы ережелерді бекіту туралы Қазақстан Республикасының Президентіне ұсыныс енгізеді.

5-бап. Білім беру  саласындағы уәкілетті органның  құзыреті

Білім беру саласындағы уәкілетті орган мынадай функцияларды орындайды:

1) азаматтардың білім  беру саласындағы конституциялық  құқықтары мен бостандықтарын  сақтауды қамтамасыз етеді;

2) білім беру саласындағы  бірыңғай мемлекеттік саясатты  іске асырады, салааралық үйлестіруді  жүзеге асырады, білім беру және  ғылым саласындағы мақсатты және  халықаралық бағдарламаларды әзірлейді  және іске асырады;

3) білім беруді дамытудың  жай-күйі туралы жыл сайын баяндама  әзірлеу және жариялау арқылы  қоғам мен мемлекетті білім  беру жүйесінің жай-күйі және  оның қызметінің тиімділігі туралы  нақты ақпаратпен қамтамасыз  етеді;

4) білім беруді басқару  жүйесінің білім беру мониторингін  және оны ақпараттық қамтамасыз  етуді жүзеге асырады, білім берудің  бірыңғай ақпараттық жүйесін  ұйымдастыру және оның жұмыс  істеу ережелерін бекітеді;

5) білім беру сапасын  басқаруды, білім беру ұйымдары  ұсынатын білім беру қызметін  әдістемелік және әдіснамалық  қамтамасыз етуді жүзеге асырады;

6) білім берудің тиісті  деңгейлерінің мемлекеттік жалпыға  міндетті білім беру (медициналық  және фармацевтік білім беруден  басқа) стандарттарын әзірлеуді  ұйымдастырады және бекітеді, білім  берудің барлық деңгейінің үлгілік  білім беретін оқу бағдарламаларын және үлгілік оқу жоспарларын бекітеді;

7) конкурстық іріктеу  тәртібі мен критерийлерін бекітеді  және инновациялық білім беру  бағдарламаларын енгізетін университеттердің конкурсын өткізеді;

8) білім беру қызметін  жүзеге асыру құқығына лицензияны  және (немесе) қосымшаларды:

жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын заңды тұлғаларға;

білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын және республикалық бюджет қаражаты есебінен қаржыландырылатын заңды тұлғаларға; 

рухани білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын заңды тұлғаларға (діни оқу орындары);

Қазақстан Республикасының аумағында қызметін жүзеге асыратын және білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын халықаралық және шетелдік заңды тұлғаларға береді;

9) меншік нысандары мен  ведомстволық бағыныстылығына қарамастан, жоғары және жоғары оқу орнынан  кейінгі білім берудің кәсіптік  оқу бағдарламаларын іске асыратын  білім беру ұйымдарын (медициналық  және фармацевтік білім беруді  қоспағанда), сондай-ақ республикалық  бюджеттен қаржыландырылатын білім беру ұйымдарын мемлекеттік аттестаттаудан өткізеді;

10) жоғары және жоғары  оқу орнынан кейінгі білім  берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын  іске асыратын білім беру ұйымдарын  аккредиттеуді ұйымдастырады;

11) бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудің жалпы  білім беретін оқу бағдарламаларын, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі, жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің кәсіптік оқу бағдарламаларын іске асыратын білім беру ұйымдарына оқуға қабылдаудың үлгілік ережелерін бекітеді.

12) ұлттық бірыңғай тестілеуді, сондай-ақ кешенді тестілеуді  өткізу технологиясын әзірлейді  және бекітеді;

13) мүдделі министрліктермен, өзге де орталық атқарушы органдармен, жұмыс берушілермен және басқа  да әлеуметтік әріптестермен  өзара іс-қимыл жасай отырып, кәсіптік  оқу бағдарламаларының деңгейі  бойынша кадрлар даярлау үшін  кәсіптер мен мамандықтар тізбесін  айқындайды және кәсіптер мен  мамандықтардың сыныптауыштарын  бекітеді;

14) меншік нысандарына  және ведомостволық бағыныстылығына  қарамастан, білім беру ұйымдарында оқу жылының басталу және аяқталу уақытын айқындайды;

15) сырттай, кешкі нысандарда  және экстернат нысанында білім  алуға жол берілмейтін кәсіптер  мен мамандықтардың тізбесін  белгілейді және жоғары білім беретін білім беру ұйымдарында экстернат нысанында оқытуға рұқсат береді;

16) білім алушыларды білім  беру ұйымдарының үлгісі бойынша  ауыстырудың және қайта қабылдаудың ережелерін бекітеді;

17) білім беру ұйымдарында  білім алушыларға академиялық  демалыстар берудің тәртібін  бекітеді;

18) мемлекеттік аралық  бақылауды жүргізу ережелерін  және санының асып кетуі кезектен  тыс мемлекеттік аттестаттауға  әкеп соғатын мемлекеттік аралық  бақылаудан өтпеген білім беру  ұйымдарында білім алушылардың  шекті санын бекітеді;

19) білім алушылардың үлгеріміне  ағымдық бақылау, аралық және  қорытынды аттестат-тау өткізудің  үлгілік ережелерін бекітеді;

20) кәсіптік даярлық деңгейін  растаудың және техникалық және  қызмет көрсететін еңбек кәсіптері (мамандықтар) бойынша біліктілікті  берудің тәртібін әзірлейді және  бекітеді;

21) білім туралы құжаттарды  тану және нострификациялау тәртібін  белгілейді;

22) білім және (немесе) біліктілік  туралы мемлекеттік үлгідегі  құжаттардың бланкілеріне тапсырыс  беруді және олармен жоғары  және жоғары оқу орнынан кейінгі  білім берудің кәсіптік оқу  бағдарламаларын іске асыратын  білім беру ұйымдарын, ведомстволық  бағыныстағы білім беру ұйымдарын  қамтамасыз етуді ұйымдастырады  және олардың пайдаланылуына  бақылауды жүзеге асырады;

23) білім беру ұйымдары  білім беру қызметінде пайдаланатын  қатаң есептіліктегі құжаттардың  нысанын әзірлейді және бекітеді, білім туралы құжаттарды ресімдеуге  қойылатын талаптарды айқындайды; білім алуды аяқтамаған адамдарға  берілетін анықтама нысанын бекітеді;

24) білім беру қызметтерін  көрсетудің үлгілік шартының  және кәсіптік практикадан өткізуге  арналған үлгілік шарт нысандарын  бекітеді.

25) оқу-әдістемелік жұмысқа  басшылықты жүзеге асырады және  жүргізуді үйлестіреді, оқу-әдістемелік  жұмысты ұйымдастырудың және  жүзеге асырудың ережелерін, оқытудың  кредиттік технологиясы және  қашықтықтан білім беру технологиялары  бойынша оқу процесін ұйымдастырудың  ережелерін бекітеді;

26) республикалық орта  білім беру ұйымдарын, сондай-ақ  халықаралық келісімдерге сәйкес  шетелдік мектептерде оқитын  отандастарды оқулықтармен және  оқу-әдістемелік кешендермен қамтамасыз  етеді;

27) оқулықтарды, оқу-әдістемелік  кешендері мен оқу-әдістемелік  құралдарын әзірлеу, сараптама жасау  және басып шығару жөніндегі  жұмысты ұйымдастыру ережелерін  бекітеді және осы жұмысты  ұйымдастырады; білім беру ұйымдарына арналған оқулықтарды, оқу құралдары мен басқа да әдебиеттерді, оның ішінде электрондық жеткізгіштегілерін пайдалануға рұқсат етеді;

28) республикалық маңызы  бар мектептен тыс іс-шаралар  өткізуді ұйымдастырады;

29) жалпы білім беретін пәндер бойынша республикалық олимпиадалар мен ғылыми жарыстарды, орындаушылар мен кәсіби шеберліктің республикалық конкурстарын ұйымдастыру ережелерін бекітеді және өткізуді ұйымдастырады;